Σάββατο 3 Οκτωβρίου 2009

Κουκλοφόρ και αξεκούκλωτ


ΕΥΘΥΜΟΓΡΑΦΗΜΑ

Κουκλοφόρ και αξεκούκλωτ

Γράφει ο Σταύρος Τραγάρας

Στις πρόσφατες ταραχές η λέξη «κουκουλοφόρος» μπήκε για τα καλά στη φρασεολογία μας. Προέρχεται από τη λέξη «κουκούλα», η οποία είναι λατινική (cuculla), πιθανής ιλλυρικής ή κέλτικης προέλευσης. Σημαίνει το κάλυμμα της κεφαλής, αλλά και γενικότερα το προστατευτικό κάλυμμα. Το ρήμα κουκουλώνω, ομοίως σημαίνει σκεπάζω, καλύπτω, αποκρύπτω.
Στη Λημνιακή διάλεκτο δεν υπήρχε βέβαια η λέξη «κουκουλοφόρος», αφού το εν λόγω φρούτο είναι πολύ πρόσφατο. Έτσι τουλάχιστον νόμιζα, όταν σε μια τηλεφωνική συνομιλία με ένα συμπατριώτη Λημνιό, τον άκουσα να λέει: «Ήθελα να πάγω στο κέντρο, αλλά φοβήθκα τς κουκλοφόρ». Πήρα τη μάνα μου τηλέφωνο στη Λήμνο και μου είπε: «Βλέπω στ’ ντηλεόρασ’ κειν’ τς φωτιοκαμέν’ τς κουκλατζήδες». «-Ποιους βλέπεις;» «-Να κειν’ τς κουκλωμέν’ που σαβουρντούνε τα μπουκάλια με τ’ φωτιά». Η γλώσσα προσαρμόζεται και αφομοιώνει νέες έννοιες.
Στα Λημνιακά «κουκλώνω» σημαίνει «καλύπτω»: «Παλιά οι γ’ναίκες είχαν κουκλωμένο το κεφάλι τς με μποχτσάδες και μαμούκες». Επίσης σημαίνει «σκεπαζω»: «Έναι κουκλωμένος μέχρι τ’ γκορφή με το πάπλωμα σα ντον αχ’λοπεπελά». Άλλη έννοια είναι το «θάβω». «Πέθανες, τελείωσες, σε κουκλώσαν». Κουκλωμένος λοιπόν είναι αυτός που έχει καλυμμένο το κεφάλι, ο σκεπασμένος, ο θαμμένος, αλλά και γενικά ο νεκρός. «-Ζει ο μπαρμπαγιάνν’ς;» «-Τώρα ο μπαρμπαγιάνν’ς! Οχ’ έναι κουκλωμένος». Επίσης η λέξη σημαίνει τον παντρεμένο: «Καλός ήνταν ο Γιώρεγ’ς για γαμπρός αλλά τώρα μπλια έναι κουκλωμένος με τ’ Λενιά». Κουκλώνω και κούκλωμα εκτός από τα προαναφερόμενα σημαίνει και την απόκρυψη κάποιου κακού ή μυστικού: «Έβαλε χερ στο ταμείο που δούλευε, αλλά πέσαν λ’τοι και δεμέν’ και το κουκλώσαν». Επίσης δηλώνει την ενέργεια του κρυφού, του υποχθόνιου, του ύπουλου, του μυστικού, αυτού που σκεπάζει τις βρωμιές του: «Τα κουκλών’ σα ντ γκάτα». Άλλη έννοια είναι «κάνω σεξ»: «Ούλ’ τν ώρα σα γκυρζμέν’ παγαίν’νε ο Γιώρεγ’ς με τ’ Λενιά, άραγες τ’ γκούκλωσε ή παίζνε ακόμα τς κυρακουμπάρες!». Η προτροπή «Κούκλω τα μάτια σ’», σημαίνει: «Σκέπασε τα μάτια σου από ντροπή, ντροπή σου». Υπάρχει μια κατάρα στα Λημνιακά, που λέει: «Ε, π. να σε κουκλώσνε», δηλαδή, «Μακάρι να πεθάνεις».
Στη Λήμνο την κουκούλα του χταποδιού τη λένε «χουχούλα», υπάρχει δε και το σχετικό ποιηματάκι: «Έχει γλύκα έχει γούλα, ο ουλιός με τη χουχούλα». Χουχούλα όμως λένε και τους όρχεις, κυριολεκτικά το όσχεο, που περιβάλλει τους όρχεις. Η φράση: «Κρέμασε η χουχούλα τ’», σημαίνει ότι κάποιος γέρασε, αφού στους γέρους, οι όρχεις είναι…κρεμαστοί.
«Ακούκλωτος» ή «αξεκούκλωτος» είναι το αντίθετο του «κουκλωμένος». Επίσης σημαίνει το πέος σε στύση, επειδή αποκαλύπτεται - ξεσκεπάζεται η βάλανος: «Κεφλεντίσκιε με τ’ Λενιά και γενήκαν ούλα τα κατινά τ’ αξεκούκλωτα». Σημαίνει όμως και αυτόν που είναι σε στύση: «Αστόπαθα μαθέ, ξεθηλύκωσε ο γάδαρος και γύρζε ακούκλωτος σα ντο γαβάρκο μες στ’ αλάν’». Η φράση «Τον ακούκλωτο εχ’» σημαίνει ότι κάποιος έχει τον απέθαντο, είναι πολύ ανθεκτικός, δεν πεθαίνει εύκολα, κάτι ας πούμε σαν τον Μητσοτάκη, ζωή να ’χει ο άνθρωπος.
«Κουκλωτοί» είναι αυτοί που είναι ο ένας πάνω στον άλλο, δηλαδή αυτοί που κάνουν σεξ. «Πιάσαν το Γιώρεγ’ με τ’ Λενιά μες στα σπαρτά κι ήνταν κουκλωτοί». Όμως μπορεί να είναι «κουκλωτοί» και χωρίς να κάνουν σεξ: «Σ’ κειονά το ντράφο βρήκα πολλοί σαλιάκ’, που ήνταν τάλιες – τάλιες, κουκλωτοί». Η φράση: «Παίζνε τον κουκλωτό» σημαίνει επίσης, «κάνουν σεξ».
Αγαπητοί αναγνώστες, θα μου επιτρέψετε να σας απευθύνω ευσεβάστως, μια συμβουλή, στα Λημνιακά. «Χ’μώνας έναι, όσεν’ μπορείτε, κουκλωθείτε μες στα σκεπάσματα, ξεκουκλώστε τα αποκατνά σας και παίξτε το γκουκλωτό. Γιατί η ζωγή έναι μκρέλα και μια μέρα των ημερώ θα μας κουκλώσνε ουλ’. Ε, όσεν’ δε μπορείτε, κάτστε στ ντηλεόρασ’ και δγείτε τς κουκλοφόρ».

Το Πανεπιστήμνιο να γιν’ σν Ατσκή

ΕΥΘΥΜΟΓΡΑΦΗΜΑ

Το Πανεπιστήμνιο να γιν’ σν Ατσκή

Γράφει ο Σταύρος Τραγάρας




«Το καλό Πανεπιστήμνιο
σα ντο κρέας το κλεψίμνιο
το Πανεπιστήμ σν Ατσκή
και μπαντιέρα το βρακί»

Χρόνια και ζαμάνια άκουμνε ότι το βάλαν αντέτ μουχαμέτ να φκιάξνε Πανεπιστήμνιο κα στο Κάστρο. Και μια δε νέχνε σπιτ’, μια δε νέχνε φράγκα, μια δε νέχνε κασίδα στο χαρανί τς. Ούλο κάμνε λεγ’ πιτροπές για «να προωθήσνε το θέμα». Τι έναι μαθέ τούτο το φωτιοκαμένο το «θέμα», κανέ σαμάρ που ξέστριψε κι έγειρε μονόμπατα απ’ το γάδαρο και θα το βογ’θήσνε να ερτ στα ίσα τ’; Τούτες γοι πιτροπές έναι σαν ένα παρτσακλό ζο με τέσσερα πισνά ποδάρια. Παλιά είχαν ερτ κατ τσιτσαρολαίμδες παραμαχαλαδιού, ειδικοί για πανεπιστήμνια και ψάχναν στν Ατσκή και τ’ άλλα χωριά να βρούνε λέγ’ σπιτ’, που θα κάμεν’ για πανεπιστήμνιο. Στν αρχή νομίζαμ ότι μας χωρατεύνε, γιατί πήκαμ τι έναι μαθέ το πανεπιστήμνιο, κανές Αλβανός που ψάχεν’ να νοικιάσ σπιτ’ για να πομείν’; Αλλά ύστερα καταλάβαμ’ ότι μλούσαν στα σοβαρά, δεν ήνταν και αποκριγιές, θέλαν ζορ ζορενά σπιτ’ για πανεπιστήμνιο. Γυρίσαν σε κατ μάντρες, δγείκαν καμπόσες χαλακιές κι ύστερα κάτσαν και καλοβλέπαν σα τς στραβοκούρναρ το παλιό το σκολειό και κνούσαν τς κεφάλες τς φχαριστημέν’. «Τούτο κάμεν’» πήκαν. «Μπρε μαθέ αφεντικά, μείς μαθέ το παρατήσαμ τούτο το σκολειό εδώ και ξήντα χρόνια γιατί είχε γίν’ θρούβαλο, και σεις θα κάμτε εδώ πανεπιστήμνιο; Σε γουρτζελίσο τλουμ μαθέ πίν’ς νερό;» τς συτχαίν’ ένας. «Άμα δψας πιν’ς κι απ’ το λάκαρο». Ο κόσμος πάτ’σε τα χάχανα. «Μπρε τι έναι μαθέ το πανεπιστήμνιο, σκοπαγ’δέλες με ντ τζαγλούδα μέσα να κάτσεις να φας ένα ταβά, ή σμάνουρα με το ζάχαρ;». Ύστερα ξεχάσκιε το πράμα, τ’ αποφασίσαν να το φκιάξνε κα στο Κάστρο. Τώρα πάλε μαθαίνω, ντ γκάτσαν τ’ βάρκα και ψάχνε για σπιτ για το πανεπιστήμνιο.
Εχτές σα διέβασα τν αφουμερίδα τ’ Λια τ’ Κότσαλ’ που ήλεγε τούτο το πράμα, μάζωξα τς χωριανοί μες στο γκαφενέ τς Βεργίνας και τς λέγω. «Μπρε σεις για ακούτε δωνά. Το πανεπιστήμνιο θα γίν’, βγήκε το ιλάμιτ. Γιατί να μη ντο φκιάξομ στν Ατσκή, αλλά να μπαντέχομ τς λωλοπερτσίνες τς Καστερνοί, που όσο να φορέσνε τα σαρίκια θα αμπολήσ’ η αγκλησά; Αφού θέλνε χαλακιές εμάς τι μας νοιαζ’, ευκαιρία να κάμομ πολλές σκολές, οχ’ μόνε μια, και να τς πλήσομ ούλα τα χαλάσματα και τς αχερώνες. Α τα σλουπώσομ κομάτ, α ντθούμε και α ποδεθούμε και μεις λίγο, μην είμαστε με τς χλαπτσάρες και με τα μπαλωμένα τα κάρκαλα και α τς πούμε, μεις είμαστε καθηγητάδες σε τόσες δλειες, α κάμτε σν Ατσκή πολλές σκολές. Σας δίνομ τα σπίτια, σας δίνομ και τς καθηγητάδες». «Μπρε βόδια τς πέρασες τς φοιτητές μαθέ και λες θα τς παχνίσεις μες τς σταύελ’» με λέγ’ ο γκμπάροζεμ. «Βόδαρος είσαι συ που δε νογάς και τρως τ’ αρβίθια μαζί με τς αρβιθιές, διαβόλ κουτρούμπαρε» τον λέγω. «Γιατί μπρε τα κανονικά τα πανεπιστήμνια πάλε βόδια δε βγάζνε;» τον ξαναλέγω. «Ακσε δωνά μη βιάζεσαι και ξεβιάζεσαι και πετιέσαι σαν μπόρδος και πετνάζεσαι σα να σε τζίμπσε γαδαροσφήγκαρος, τα έχω λογαριάσ’ ούλα απ’ το νι ως το βελόν’. Παλιά τα γκαρσόνια δε χρειγιάζνταν καμιά σκολή, απ’ τα πρόβατα κατευτείας γκαρσόν’. Τώρα σε λέγ’ πρέπ’ να βγαλ’ τουριστική σκολή. Ακούτε τι σκολές μπορούμε να φκιάσομ».
Βγάζ καλύτερο τυρί απ’ τς Λημνιοί, κανείς; Α κάμομ μια τυροκομική σκολή και α κάμομ καθηγητή το Γιώρεγ’ τον Αραφάτ και α τς κάμνομ μελίπαστο, που θα γλείφτνε και τα δαχτύλια τς κι οχ’ τυριά λύσσακες ή ξνήθρες και βζγκωμένα που δε ντα τρώνε ούτε οι κάτες. Α κάμομ και μια σκολή τζογαδείο, π’ θα τ’ λέμε «τουριστική σκολή μαθέ τυχερών παιγνίων» και α βάλομ καθηγητάδες ουλ’ τς τζογαδόρ, να μας καθογ’δεύνε και για το χρηματιστήργιο. Ύστερα, έχομ’ τόσες αγιούσες, που παίρνε σειρά τα αγκελ’σούδια και κωλοκόβντεν χωρίς να κάμνε καμιά δλεια. Α τς κάμομ μια αγιοτική σκολή π’ θα τ’ λένε θεολογική και α τς μαζέψομ’ ούλες τούτες τς κουρούνες να κάμνε δεκεί τα πατερμά τς, μπας και μας βογ’θήσ κι ο μεγαλοδύναμος και ξετζιμπλιάσομ κοματούδ, από παρά γερενέ. Α κάμομ και σκολές για γλυκατζίδκα κι α βάλομ καθηγήτριγιες τς εγ’ναίκες απ’ το συνεταιρισμό και σκολές για ψωμάδκα με καθηγητές τα Χρυσαφούδια. Α κάμομ και μια σκολή για γαζόζες και άλλα πιοτά κι α βάλομ να διέβάζ τς φοιτητές ένας απ’ τς δμάρδες. Μπορούμε να φκιάξομ και μια σκολή για σαμαράδες με καθηγητή το Χρήστο το Λαγ’νά. Τι, πού θα βρούμε τς γαδάρ; Α τς αγοράσομ απ’ τς ατζγκάν’. Τι, δε τς χρειγιάζεται ο κόσμος; Γιατί ουλ’ τς απιστήμονες που βγάζνε τα κανονικά τα πανεπιστήμνια, τς χρειγιάζεται κανείς; Κι άμα θέλ’ς, οι γαδάρ δε γυρεύνε ούτε μιστό.
Τέλος πάντων για να μη λέμε σάλια μπάλια δέκα τσβάλια, μπορούμε να κάμομ όσες σκολές θέλομ. Μια σκολή για το ξεβάσκαμα με καθηγήτριγια τν αξαδέρφημ τ’ Κατερίνα και μια σκολή για το ξεμέτρημα. Εδώ θα βρούμε ώσαμε εκατό καθηγήτριγιες. Μια σκολή για τ’ μπάλα. Θα διεβάζ τς μπαλαδόρ ο Νίκος ο τζέτζερας κι ο Σάββας ο Κριγιαρής. Μια σκολή για το ρακούβγασμα. Α κάμομ και σκολή γιαλοφορικής «Ο Αγιαρμόλας» με καθηγητή το Μπαντελή το Μαυρουδή. Επειδής μεις οι Λημνιοί είμαστε μαθέ και χορευτανάδες α κάμομ και χορευτανείο με καθηγητή το Χαράλαμπο το Λαντούρ απ’ τς Σαρδές, για να μη χορεύνε το μπαλαρτό σα νας κι πατούνε σταφύλια και να μη χοροπδούνε σα τς παλιοπέτερν’. Στ’ γεωπονική σκολή πρύτανης θα νέναι ο Κώστας ο Βέργος με ειδικότητα στο σταφύλ’ το καλαμπάκ’. Και για να μη σας βογίξω το κεφάλ’ σας, μιλιούνια σκολές μπορούμε να στήσομ μες τν Ατσκή.
Γι αυτό άντεστε βιαστείτε, α νασπρίσομ το παλιό το σκολειό, α ξεφράξομ τα παραθύρια απ’ τς τσιμεντόλιθ’, που δεν αξιωθήκαν τόσα χρόνια οι δημαρχαίοι, α διώξομ τς αλεμονάτες απ’ τ’ σκέπα, α μερεμετίσομ’ και καμπόσες μαντρούδες και α φέρομ με τς αραμπαδιές τς φοιτητές. Και α τς πούμε, να, Ατσκή, κάμπος, λάτε τα έχομ’ ούλα χαζίρκα. Α βάλομ και λίγο άλας και πεπέρ και ότι μεις είμαστε κι άλλος δε νέναι, α καλέσομ’ και τον υπουργό τς παιδείας, που γελά σα ντο χαζοπούλ’ ουλ’ τν ώρα, να καμ’ τα εγκαίνια και α τον πούμε να υπουργέ τα πανεπιστήμνια π’ σε αξίζνε, εδιέτς κι αλλιώς ούλα τα ίδια τα έκαμες. Ο Αλής ο μπαμπαλής κι ο Πέτρος ο χασάν’ς. Και τότες θα τρώμε και μεις με κσα χλιάρια και α βάλομ φραγκούδια στο χοτζιρέ και δε θα λέμε ζορ η δλεια, μπελάς τα γράμματα, βαριά η καλογερκή.

ΚΑΠΝΙΣΜΑ - Κόψτε το πριν…. σας κόψει

Γράφει ο Σταύρος Τραγάρας

Οι ουσίες του καπνού απορροφώνται και με το αίμα φθάνουν στο κεντρικό νευρικό σύστημα και έτσι επιδρούν στη διάθεση και τη φαντασία. Οι καπνιστές υποφέρουν από τρεμούλιασμα των άκρων, ιλίγγους, νευραλγίες ιδίως βραχιόνων και ώμων, εγκεφαλική υπεραιμία με βάρος και ζάλη, παλμούς, πόνους στομάχου, εντέρων, επίμονη δυσκοιλιότητα, τοπικό ερεθισμό στα χείλη, στο στόμα, στη γλώσσα, φαρυγγίτιδα, διατάραξη της όρασης (νικοτινική αμβλυωπία), αλλοιώσεις της γεύσης, της ακοής, της όσφρησης, αμβλύτητα της μνήμης ιδίως των λέξεων, μείωση της αντοχής και της αντίστασης του οργανισμού.
Γενικά ο οργανισμός πάσχει, επειδή το κάπνισμα επιφέρει χρόνια δηλητηρίαση με τη νικοτίνη.Η διακοπή του καπνίσματος είναι το πιο απλό και το πιο σημαντικό βήμα για τους καπνιστές, αν θέλουν να αυξήσουν το μήκος και την ποιότητα της ζωής τους. Η διακοπή του καπνίσματος δεν είναι εύκολη υπόθεση, αλλά μπορεί να πραγματοποιηθεί. Ο Μαρκ Τουέιν είχε πει με χιουμοριστικό τρόπο: "Το να κόψει κάποιος το κάπνισμα είναι το πιο εύκολο πράγμα στον κόσμο. Εγώ το έχω κόψει χιλιάδες φορές". Γιατί είναι τόσο δύσκολο να κοπεί το κάπνισμα, το είπαμε στο προηγούμενο άρθρο. Ο λόγος είναι ο εθισμός στη νικοτίνη, η οποία σημειωτέον είναι πιο εθιστική και από την ηρωίνη και από την κοκαΐνη. Ο εθισμός στη νικοτίνη είναι και σωματικός και ψυχικός. Για να θεωρηθεί ότι κάποιος διέκοψε το κάπνισμα, πρέπει βέβαια να υπερνικήσει και τους δύο εθισμούς. Όταν ο καπνιστής προσπαθεί να κόψει το κάπνισμα η απουσία νικοτίνης οδηγεί στο λεγόμενο σύνδρομο στέρησης. Τα συμπτώματα της στέρησης μπορεί να περιλαμβάνουν κάποιο ή πολλά από τα ακόλουθα: Κατάθλιψη, αγχωτική διάθεση ή και θυμό, ευερεθιστότητα, διαταραχές ύπνου, προβλήματα στη συγκέντρωση, ανησυχία, πονοκέφαλο, κούραση, διαταραχές στην όρεξη, κλπ. Αυτά τα φαινόμενα δεν είναι ευχάριστα και σπρώχνουν το άτομο να ξαναρχίσει το κάπνισμα. Το σύνδρομο στέρησης είναι πιο πιθανό να προκύψει σε απότομη διακοπή, κυρίως σε άτομα που είναι βαρείς καπνιστές. Τα συμπτώματα συνήθως αρχίζουν εντός λίγων ωρών από το τελευταίο τσιγάρο και παρουσιάζουν τη μεγαλύτερη έντασή τους σε 2-3 ημέρες, διαρκούν δε αρκετές ημέρες έως μερικές εβδομάδες.
Εκτός από τη νικοτίνη, που είναι υπεύθυνη για τον εθισμό, ο καπνός περιέχει κι άλλες ουσίες, οι οποίες είναι υπεύθυνες για τις καταστρεπτικές συνέπειές του πάνω στον οργανισμό. Από αυτές, οι πιο βλαπτικές είναι το μονοξείδιο του άνθρακα και η πίσσα. Το μονοξείδιο του άνθρακα είναι η ίδια δηλητηριώδης ουσία που εκπέμπεται από τα καυσαέρια των αυτοκινήτων. Ενώ η νικοτίνη κάνει την καρδιά να χτυπά πιο γρήγορα, το μονοξείδιο του άνθρακα της στερεί το έχτρα οξυγόνο που της χρειάζεται. Η αναπνοή γίνεται πιο γρήγορη και η θερμοκρασία του σώματος πέφτει κατά ένα - δύο δέκατα. Αυτή η "κόντρα" γίνεται αιτία για πολλές καρδιαγγειακές και αναπνευστικές παθήσεις.
Η πίσσα είναι από τις πιο τοξικές ουσίες από τις 4.000, που περιέχει το τσιγάρο. Πρόκειται στην πραγματικότητα για ένωση πολλών και καρκινογόνων ουσιών, έχει σκούρο χρώμα και κολλώδη υφή. Επικάθεται στους βλεννογόνους τους στόματος, των πνευμόνων, του στομάχου και του εντέρου, συμβάλλοντας στην πρόκληση καρκίνου αυτών των περιοχών, αλλά και στην εκδήλωση εμφυσήματος, χρόνιων αναπνευστικών παθήσεων κ.λ.π.
Οι κυριότεροι λόγοι για τους οποίους θέλουν οι καπνιστές να κόψουν το κάπνισμα είναι λόγοι υγείας. Σχεδόν ο καθένας ξέρει ότι το κάπνισμα μπορεί να προκαλέσει καρκίνο στους πνεύμονες, αλλά πολύ λίγοι αντιλαμβάνονται ότι είναι επίσης παράγοντας κινδύνου για πολλά άλλα είδη καρκίνου, όπως είναι ο καρκίνος του στόματος, του λάρυγγα, του φάρυγγα, του οισοφάγου, της ουροδόχου κύστης, των νεφρών, του παγκρέατος, του ήπατος, του τραχήλου της μήτρας, του στομάχου, του παχέος εντέρου, αλλά και πρόξενος λευχαιμιών. Το κάπνισμα είναι γνωστό επίσης ότι προκαλεί εμφύσημα και χρόνια βρογχίτιδα, παθήσεις που μπορεί να εξελιχθούν σε χρόνια αναπνευστική ανεπάρκεια και μεγάλη αναπηρία και να προκαλέσουν τελικά το θάνατο. Το κάπνισμα προκαλεί επίσης στεφανιαία νόσο της καρδιάς και αποφρακτική αρτηριοπάθεια, που μπορεί να καταλήξει ακόμα και σε γάγγραινα των άκρων και ακρωτηριασμό. Οι γυναίκες που λαμβάνουν αντισυλληπτικά χάπια και ταυτόχρονα καπνίζουν είναι σε μεγάλο κίνδυνο καρδιακής προσβολής, εγκεφαλικού και πνευμονικής εμβολής. Επίσης μπορεί να παρουσιάσουν αποβολές ή να γεννήσουν παιδιά μικρού σωματικού βάρους. Αυτά είναι λίγα από τα πολλά που προκαλεί το κάπνισμα. Και βέβαια αφήνουμε τα "παραμικρά", που είναι το πρόωρο ζάρωμα του δέρματος, η κάκοσμη αναπνοή, η τσιγαρίλα των ρούχων και των μαλλιών και τα κίτρινα νύχια.
Οι άνθρωποι που διακόπτουν το κάπνισμα ζουν πιο πολύ, αποφεύγουν κατά κανόνα όλα τα "σαράκια" που αναφέραμε πιο πάνω, γενικά είναι πιο υγιείς, σε καλύτερη φόρμα, λιγότερο φιλάσθενοι. Τι γίνεται στον οργανισμό όταν διακόπτεται το τσιγάρο; Σε 20 λεπτά: Η πίεση του αίματος και οι σφυγμοί πέφτουν στο κανονικό. Η θερμοκρασία των άκρων ανεβαίνει στο κανονικό.Σε 8 ώρες: Το μονοξείδιο του άνθρακα στο αίμα πέφτει στο κανονικό. Το οξυγόνο ανεβαίνει στα φυσιολογικά επίπεδα.Σε 24 ώρες: Μειώνεται η πιθανότητα καρδιακής προσβολής.Σε 48 ώρες: Ενδυναμώνει η γεύση και η όσφρηση.Σε 72 ώρες: Η αναπνοή αρχίζει να λειτουργεί ομαλότερα. Αυξάνεται η χωρητικότητα των πνευμόνων.Από 2 εβδομάδες έως 3 μήνες: Η κυκλοφορία του αίματος βελτιώνεται. Το περπάτημα γίνεται ευκολότερο. Η λειτουργία των πνευμόνων βελτιώνεται κατά 30%.Από 1 έως 9 μήνες: Σταματάει ο βήχας και η χρόνια κούραση. Οι κροσσοί του βρογχικού επιθηλίου επανακτούν τη φυσιολογική λειτουργία τους. Μετά 1 χρόνο: Ο κίνδυνος καρδιακής προσβολής πέφτει στο μισό, απ' ότι στον καπνιστή.Μετά από 5 χρόνια: Ο θάνατος από καρκίνο του πνεύμονα στο μέσο καπνιστή (ένα πακέτο την ήμερα) μειώνεται κατά 50%.Μετά από 10 χρόνια: Ο κίνδυνος για καρκίνο στον πνεύμονα πέφτει στο μισό απ' ότι στον καπνιστή. Οι πιθανότητες άλλων καρκίνων (στόματος, λάρυγγα, οισοφάγου, κύστης, νεφρών και παγκρέατος) μειώνονται.

ΚΑΠΝΙΣΜΑ - Ας καπνίσουμε….μερικούς αριθμούς

Γράφει ο Σταύρος Τραγάρας

ΚΑΠΝΙΣΜΑ
Ας καπνίσουμε….μερικούς αριθμούς (Μέρος πρώτο)

Η μεγαλύτερη επιδημία του αιώνα είναι το κάπνισμα.
Η Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας (Π.Ο.Υ) ανακοίνωσε πρόσφατα ότι θεωρεί το κάπνισμα μια μεταδοτική ασθένεια που σκοτώνει.
Κάθε χρόνο το κάπνισμα σκοτώνει 4,2 εκατομμύρια ανθρώπους σε ολόκληρο τον κόσμο. Μεταδίδεται μέσω της διαφήμισης, της προώθησης των προϊόντων και της χρηματοδότησης εκστρατειών, που στόχο έχουν να προσελκύσουν στο κάπνισμα νέους κυρίως ανθρώπους, με κάθε δυνατό τρόπο.
Η Π.Ο.Υ υπολογίζει ότι σήμερα υπάρχουν 1,26 δις καπνιστές στον κόσμο ή περίπου το ένα τρίτο του πληθυσμού 15 ετών και άνω.
Η μεγάλη πλειονότητα των καπνιστών (περίπου 800 εκατ.) βρίσκονται στις αναπτυσσόμενες χώρες και είναι κυρίως άνδρες. Στις ανεπτυγμένες χώρες το ένα τρίτο των καπνιστών είναι γυναίκες.
Είναι τραγική διαπίστωση ότι ένας στους τρεις καρκινοπαθείς είναι θύμα του καπνίσματος.
Η Π.Ο.Υ. προειδοποίησε με έκθεσή της ότι "κάθε 10 δευτερόλεπτα το κάπνισμα προκαλεί και ένα θύμα". Αν η κατανάλωση τσιγάρων συνεχιστεί με τον σημερινό ρυθμό, προβλέπεται να υπάρξουν 150 εκατ. νεκροί ως το 2020 και το 70% από αυτούς θα είναι στις αναπτυσσόμενες χώρες.
Το 2030, οι ετήσιοι θάνατοι από τσιγάρο θα αυξηθούν στα 10.000.000. Θα δολοφονεί δηλ. το τσιγάρο ένα Τιτανικό κάθε 78 λεπτά.
Κάθε χρόνο, μισό εκατομμύριο άνθρωποι πεθαίνουν στην Κοινότητα από τις επιπτώσεις του καπνού.
Οι θάνατοι από το κάπνισμα θα αυξηθούν σημαντικά κατά τις ερχόμενες δεκαετίες καθώς οι αλλαγές στην πληθυσμιακή δομή και ο αντίκτυπος του καπνίσματος στην υγεία θα εκδηλωθούν πλήρως.
Στην Κίνα, υπάρχουν σήμερα 300 εκατομμύρια άτομα άρρενος φύλου ηλικίας από 0 έως 29 ετών. Από αυτούς τα 100 εκατομμύρια, δηλαδή το ένα τρίτο θα σκοτωθούν, δηλώνει η Π.Ο.Υ, από το κάπνισμα. Η Κίνα έχει ξεκινήσει εκστρατεία με όλα τα μέσα για την απαγόρευση και περιορισμό του καπνίσματος.
Η Ελλάδα είναι στις πρώτες θέσεις της θανατηφόρας επιδημίας. Στην Ελλάδα καπνίζει το 46% των ανδρών και το 28% των γυναικών. Συγκριτικά στις ΗΠΑ οι αντίστοιχες τιμές είναι 28% και 23%.
Οι περισσότερες οικονομικά ανεπτυγμένες χώρες παρουσιάζουν σταδιακή μείωση στη συχνότητα του καπνίσματος, κάτι που δεν καταγράφεται στην πατρίδα μας. Αντίθετα, στις οικονομικά ενδεείς χώρες η διάδοση του καπνίσματος αυξάνεται.
Ο αριθμός των καπνιστών στην Κοινότητα μειώνεται τις τελευταίες δεκαετίες, αλλά ο ρυθμός πτώσης επιβραδύνθηκε κατά τα τελευταία χρόνια. Άνω του 40% του ενήλικου πληθυσμού συνεχίζει να καπνίζει.
Σε αδρά ποσοστά, 25% των θανάτων από κάπνισμα οφείλονται σε καρκίνο του πνεύμονα, 20% σε χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια, 20% σε ισχαιμική νόσο των στεφανιαίων, 13% σε καρκίνους εκτός του πνεύμονα (λάρυγγας, ουροδόχος κύστη, οισοφάγος, νεφρός κτλ.) και 12% σε διάφορες αγγειακές παθήσεις.
Οι βλαπτικές συνέπειες του καπνού έχουν αποδειχθεί τα τελευταία 50 χρόνια.
O καπνός του τσιγάρου περιέχει περίπου 4.000 χημικές ουσίες, μεταξύ των οποίων και 40 γνωστά καρκινογόνα. Αν το τσιγάρο είχε εφευρεθεί στην εποχή μας (όπου όλα τα προϊόντα περνούν από αυστηρούς υγειονομικούς ελέγχους), δεν θα έπαιρνε ποτέ άδεια κυκλοφορίας και χρήσης. Πολλά φάρμακα αποκλείονται από τη χρήση ή αποσύρονται μετά από πολλά χρόνια κυκλοφορίας, διότι στατιστικά προκαλούν π.χ. 5-10 θανάτους στο εκατομμύριο των χρηστών. Στην περίπτωση του καπνού μιλούμε για θανάτους όχι στο εκατομμύριο, αλλά στους 100 καπνιστές, δηλαδή για αριθμούς χιλιάδες φορές μεγαλύτερους.
Στην Αγγλία η κυβέρνηση ανησυχεί για τους 120.000 πρόωρους θανάτους ετησίως από το κάπνισμα. Στις ΗΠΑ καταγράφονται 434.000 θάνατοι ετησίως, δηλ. 1200 την ημέρα ή 50 την ώρα.
Το κάπνισμα στη νυχτερινή διασκέδαση είναι γένους θηλυκού. Τρία στα τέσσερα κορίτσια ηλικίας 15 έως 18 ετών και τέσσερα στα πέντε ηλικίας 18 μέχρι 25 ετών "φουμάρουν το τσιγαράκι τους" κατά τη διάρκεια της νυχτερινής διασκέδασης. Την ίδια στιγμή, τα αντίστοιχα ποσοστά στα αγόρια ηλικίας 15 έως 18 ετών είναι δύο στα τρία και ηλικίας 18 έως 25 ετών είναι τρία στα τέσσερα. Κορίτσια και αγόρια, ωστόσο, στη συντριπτική πλειονότητα τους θεωρούν ότι το κάπνισμα είναι προθάλαμος των ναρκωτικών!... Αλλά παρόλα αυτά δυσκολεύονται να το κόψουν.
Οι θάνατοι λόγω καρκίνου του πνεύμονα στις γυναίκες λευκού χρώματος, μεταξύ 1950 και 2000, έχουν αυξηθεί κατά 600%. Το 1950 η συχνότητα των θανάτων αυτών ήταν 5 για κάθε 100.000 γυναίκες ενώ το 2000 αυξήθηκαν σε 35. Το 1950 ο καρκίνος του πνεύμονα ήταν υπεύθυνος για μόνο 3% του συνόλου των θανάτων στο γυναικείο πληθυσμό ενώ το 2000 το ποσοστό αυτό ανέβηκε στο 25%.
Οι Έλληνες "φουμάρουν" 1,5 δις πακέτα τον χρόνο. Κάθε χρόνο σημειώνονται 5.000 νεκροί στην Ελλάδα από τον καρκίνο του πνεύμονα. Ο καρκίνος του πνεύμονα, η πρώτη αιτία θανάτου στους άνδρες, αφανίζει κάθε χρόνο στη χώρα μας τον πληθυσμό μια μικρής πόλης. Ο καρκίνος του πνεύμονα δεν κάνει διακρίσεις σε άνδρες και γυναίκες. Μέχρι τώρα ήταν ή πρώτη αιτία θανάτου στους άνδρες, αλλά τα στατιστικά στοιχεία δείχνουν ότι σύντομα η νόσος αυτή θα αποτελεί την κυριότερη αιτία θανάτου και στις γυναίκες, ξεπερνώντας, ακόμη και τον καρκίνου του μαστού.
Τα οκτώ από τα δέκα παιδιά μεγαλώνουν μέσα στον καπνό. Μόνο το 25% των παιδιών στη χώρα μας μεγαλώνει σε ένα περιβάλλον ελεύθερο από καπνό τσιγάρων. Τα παιδιά - παθητικοί καπνιστές έχουν τρεις φορές περισσότερες πιθανότητες να παρουσιάσουν προβλήματα στο ανώτερο αναπνευστικό, ενώ επιβαρύνεται ιδιαίτερα η κατάστασή τους στην περίπτωση που παρουσιάζουν σοβαρότερα προβλήματα στο κατώτερο αναπνευστικό, όπως άσθμα και πνευμονία.
Βρετανοί ερευνητές χτυπούν "συναγερμό" για τους άνδρες. Εάν είναι καπνιστές των 20 τσιγάρων την ημέρα, η αλλοίωση στο σπέρμα τους μπορεί να γίνει αιτία να αποκτήσουν παιδιά με προδιάθεση για καρκίνο. Σύμφωνα με τις έρευνες, τα παιδιά με πατέρα καπνιστή θα παρουσιάσουν καρκίνο κατά 42% περισσότερο από τα παιδιά των μη καπνιστών.




ΚΑΠΝΙΣΜΑ
Ας καπνίσουμε….μερικούς αριθμούς (Μέρος δεύτερο)

Ένας άνδρας καπνιστής χάνει κατά μέσο όρο 13,2 χρόνια ζωής και μια γυναίκα καπνίστρια 14,5 χρόνια ζωής.
Οι καπνιστές που κόβουν το κάπνισμα πριν τα 35 αποφεύγουν κατά 90% τους κινδύνους υγείας, που αντιμετωπίζει ένας καπνιστής. Καπνιστές που κόβουν το κάπνισμα πριν τα 50 μειώνουν στο μισό τον κίνδυνο να πεθάνουν τα επόμενα 15 χρόνια, συγκρινόμενοι με αυτούς που συνεχίζουν.
Οι χρόνιοι καπνιστές κερδίζουν με τη διακοπή του καπνίσματος 3 χρόνια ζωής περισσότερο. Ένας υπερτασικός που καπνίζει 1 πακέτο τσιγάρα την ημέρα, θα ελαττώσει τον καρδιαγγειακό κίνδυνο κατά 35-40% εάν διακόψει το κάπνισμα. Τα οφέλη για το καρδιαγγειακό σύστημα, μετά από τη διακοπή του καπνίσματος, επιτυγχάνονται σε σύντομο χρονικό διάστημα. Έτσι ο κίνδυνος για στεφανιαία νόσο των καπνιστών που διέκοψαν το κάπνισμα θα είναι μετά από 3 χρόνια ίδιος με τον κίνδυνο αυτών που δεν κάπνισαν ποτέ. 'Ενας καπνιστής έχει 2 ή και 3 φορές μεγαλύτερο κίνδυνο να πάθει έμφραγμα από έναν μη καπνιστή.
Οι καπνιστές παρουσιάζουν θνησιμότητα διπλάσια από τους μη καπνιστές.
Το πεπτικό έλκος είναι 117 φορές συχνότερο στους καπνιστές, παρά στους μη καπνιστές.
Το κάπνισμα θεωρείται ο σπουδαιότερος παράγοντας κινδύνου για τον καρκίνο του πνεύμονα, o oποίος είναι 10 φορές συχνότερος στους καπνιστές, από ό,τι στους μη καπνιστές. Ο δε κίνδυνος αυξάνει, όσο αυξάνει η ποσότητα και η διάρκεια του καπνίσματος.
Ο καπνιστής έχει 3-6 φορές μεγαλύτερο κίνδυνο να πάθει καρκίνο του λάρυγγα.
Ο κίνδυνος είναι 4-7 φορές μεγαλύτερος για καρκίνο της στοματικής κοιλότητας και 2 φορές μεγαλύτερος για καρκίνο του ρινοφάρυγγα και για καρκίνο του οισοφάγου.
Το κάπνισμα στη διάρκεια της εγκυμοσύνης ευθύνεται για το 20-30% των περιπτώσεων νεογνών με χαμηλό βάρος γέννησης (λιποβαρή νεογνά), για το 14% των πρόωρων τοκετών και για το 10% των βρεφικών θανάτων.
Οι καπνιστές έχουν δύο έως έξι φορές περισσότερες πιθανότητες να καταλήξουν λόγω αιφνίδιου καρδιαγγειακού ή εγκεφαλικού επεισοδίου σε σχέση με τους μη καπνιστές Ένας καπνιστής που εμφανίζει έμφραγμα του μυοκαρδίου και συνεχίζει να καπνίζει μετά το επεισόδιο έχει εξαπλάσιες πιθανότητες να υποστεί και δεύτερο έμφραγμα.
Κάθε χρόνο στη χώρα μας, η ηρωίνη ευθύνεται για το θάνατο 300 περίπου νέων, τη στιγμή που οι θάνατοι από το κάπνισμα ανέρχονται στους 16,5 χιλιάδες.
Η νικοτίνη είναι τόσο εθιστική όσο και η ηρωίνη ή η κοκαΐνη.
Το ποσό των 6 δισεκατομμυρίων δολαρίων ξοδεύεται παγκοσμίως μόνο για μηνύματα που εξυμνούν τον καπνό.
Το 90% του συνόλου των καπνιστών έχει την πρώτη του επαφή με το τσιγάρο πριν τα 19 του χρόνια.
Οι μισοί συστηματικοί καπνιστές χάνουν τη ζωή τους από το κάπνισμα. Το ένα τέταρτο από αυτούς πεθαίνει 15 χρόνια νωρίτερα σε σχέση με μη καπνιστές.
Σε έρευνα που πραγματοποιήθηκε σε 6.206 μαθητές Γυμνασίου και Λυκείου όλης της χώρας επισημάνθηκε ότι τρεις στους δέκα δοκιμάζουν τσιγάρο από την ηλικία των 13 ετών, ενώ περισσότεροι από τους μισούς έφηβους καπνιστές καταναλώνουν πάνω από το μισό πακέτο την ημέρα. Το 65% των μαθητών αρχίζει το κάπνισμα έπειτα από παρότρυνση φίλων ή συμμαθητών, ενώ το 27% δοκιμάζει το τσιγάρο από περιέργεια. Σε αρκετές χώρες, ο μέσος όρος ηλικίας που ξεκινάει κάποιος το κάπνισμα είναι τα 15 έτη. Όταν καπνίζουν και οι 2 γονείς, καπνίζει και το 80% των παιδιών. Όταν καπνίζει ο ένας γονιός, καπνίζει το 50% των παιδιών. Όταν κανείς από τους γονείς δεν καπνίζει, καπνίζει μόνο το 10% των παιδιών. Kαπνίζουμε τις συντάξεις των συνταξιούχων του Δημοσίου ή τον προϋπολογισμό του υπουργείου Eθνικής Aμυνας. Διότι, όπως προκύπτει από έρευνα του IOBE, το 2000 οι Eλληνες ξόδεψαν 3,1 δισ. ευρώ (1,06 τρισ. δρχ.) για να καπνίσουν 32,1 δισ. τσιγάρα. Πολύ απλά αυτό σημαίνει ότι ξόδεψαν για τσιγάρα τον προϋπολογισμό του υπουργείου Aμυνας για το 2002, που ήταν 3,18 δισ. ευρώ, ή κάτι λιγότερο από τις συντάξεις του Δημοσίου που είναι 3,44 δισ. ευρώ. Ή ότι "φούμαραν ακριβώς το ποσό που υπολογίζει να εισπράξει το κράτος από μη φορολογικά έσοδα (3,11 δισ. ευρώ).
Στην Ελλάδα ο βαρύς καπνιστής ξοδεύει περίπου το 40% του επιδόματος ανεργίας ή το 30% του κατώτατου μισθού.
Υπολογίζεται ότι 8.000 έως 26.000 παιδιά αναπτύσσουν άσθμα κάθε χρόνο στις ΗΠΑ λόγω καπνίσματος, (μητέρες που καπνίζουν 10 τσιγάρα ημερησίως).
Κάθε χρόνο καταγράφονται περίπου 3.000 θάνατοι από καρκίνο του πνεύμονα, ανάμεσα σε ανθρώπους που εκτέθηκαν σε περιβάλλον καπνιστών. Στην Αμερική, το παθητικό κάπνισμα υπολογίζεται σαν η τρίτη σημαντικότερη αιτία θανάτου σε παιδιά ηλικίας κάτω των 5 ετών. Το κάπνισμα από μόνο του προκαλεί περισσότερους θανάτους απ' ότι το σύνολο των παρακάτω: AIDS, κατάχρηση αλκοόλ, οδικά ατυχήματα, χρήση παράνομων ουσιών, αυτοκτονίες.
Το 42% των ενηλίκων της Ε.Ε. είναι καπνιστές. Υπολογίζεται ότι 1,26 δις άνθρωποι καπνίζουν. Το 2030 το νούμερο θα φτάσει στο 1,6 δις. Το 2030 μόνο το 15% των καπνιστών θα ζει στις ανεπτυγμένες χώρες.
Η Ελλάδα είναι πρώτη στην ημερήσια κατά κεφαλή κατανάλωση τσιγάρων με 7,8 ενώ οι ΗΠΑ είναι στο 5,6. Είναι πρώτη μαζί με τη Βουλγαρία, Πολωνία και Κίνα, όσον αφορά το ποσοστό καπνιστών στις ηλικίες 15-30.
Το 10% των παιδιών της 5ης και 6ης Δημοτικού έχουν εμπειρία καπνίσματος. Η μέση ηλικία έναρξης του καπνίσματος είναι τα 13,9 έτη, 6 μήνες νωρίτερα από τα παιδιά στις ΗΠΑ, με τα αγόρια να πειραματίζονται λίγο νωρίτερα. Ένα πρόσφατο γκάλοπ αποκάλυψε ότι 8 στους 10 αυτοκινητιστές που καπνίζουν προκαλούν ατυχήματα στους επιβάτες του ίδιου του αυτοκινήτου τους

Κάπνισμα και χιούμορ

Κάπνισμα και χιούμορ (Μέρος 1ο)


Καπνιστικοί...αγώνες

Γράφει ο ιατρός Σταύρος Τραγάρας
Διευθυντής Πνευμονολογικής Κλινικής Θριασίου Νοσοκομείου
Υπεύθυνος «Ιατρείου διακοπής καπνίσματος» Θριασίου Νοσοκομείου


Είναι γενικώς διαπιστωμένο ότι το κάπνισμα είναι ολέθρια συνήθεια. Ο αντικαπνιστικός αγώνας πρέπει να στηρίζεται στην σωστή ενημέρωση. Η προσέγγιση του θέματος πρέπει να στηρίζεται επίσης στη λογική και στο μέτρο. Πρακτικές τρομοκράτησης και υστερικά φαινόμενα, όχι μόνο οδηγούν τον αντικαπνιστικό αγώνα σε αποτυχία, αλλά και σε διακωμώδηση. Ήδη έχουν εμφανισθεί τα πρώτα δείγματα αυτής της διακωμώδησης, στον έντυπο και ηλεκτρονικό «τύπο». Το παρακάτω κείμενο είναι ένα άκρως χιουμοριστικό αντι-αντικαπνιστικό δείγμα. Σας το παρουσιάζουμε, για να χαλαρώσουμε λίγο, πριν αρχίσουν οι «σκληρές κουβέντες» για το κάπνισμα, στα προσεχή άρθρα. Απολαύστε το πνεύμα, όχι βέβαια την ουσία των γραφομένων.

Καπνιστή πολέμα – σου πίνουνε το αίμα

ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΝΟ 1
Σύντροφε ενεργητικέ καπνιστή.
Ήμαρτον πια. Αυτά τα υπουργεία υγείας της Eνωμένης Ευρώπης μεγαλώσανε πάλι το υποχρεωτικό νεκρόσημο που μπαίνει στο πακέτο και επί πλέον βρήκανε καινούργια συνθήματα για να σε τρομάξουνε.
Για σένα που χρόνια τώρα υπομένεις αυτό το βασανιστήριο, η επαναστατική οργάνωση Κ.Α.Π.Ν.Ο. έρχεται να απαλύνει τα βάρη σου και με τη σημερινή διακήρυξη να δώσει σε σένα και στη βροντερή φουμάρουσα πλειοψηφία του ελληνικού λαού ένα μικρό χαμόγελο ελπίδας, μια αυτοκόλλητη χιουμοριστική νότα στο τραυματισμένο πακέτο σας.
Η οργάνωσή μας είναι επαναστατική, έτσι λοιπόν δεν ασχολήθηκε με συσκευασίες πούρων, ή πίπας, που αποτελούν σημάδι χλίδας και πλουτοκρατίας. Επίσης είναι αντίθετη στον καπνό για στριφτά τσιγάρα, ο χώρος των στριφτών είναι γεμάτος από χασικλήδες, που αμαυρώνουν το λαϊκό αντιαντικαπνιστικό κίνημα.
Εμείς η συτονιστική επιτροπή της οργάνωσης υποσχόμαστε ότι θα κάνουμε και άλλα επιλεγμένα χτυπήματα με τελικό στόχο το γιγάντωμα του αντιαντικαπνιστικού κινήματος και τον πραγματικό σοσιαλισμό.

Αγρίνιο 25 Οχτώβρη 2003

Καπνιστική Αντιεξουσιατική Προοδευτική Νεοσοσιαλιστική Οργάνωση (Κ.Α.Π.Ν.Ο.)


Θα κάνω οικονομίες, αλλά τσιγάρα θα αγοράσω.
Ο καπνός σκοτώνει το σπέρμα. Δοκιμάστε άφοβα.
Όσοι δε θέλουν να είναι παθητικοί καπνιστές να βγουν έξω.

Το Υπουργείο Υγείας προειδοποιεί: Μην καπνίζετε, μην τρώτε, μην πίνετε, μην πηδάτε.
Το Υπουργείο Υγείας προειδοποιεί: Αυτός εδώ καπνίζει. Είναι ένοχος.
Το ξέρω ότι βλάπτει αλλά είμαι αδύναμος χαρακτήρας.
Το Υπουργείο Υγείας απενοχοποιεί: Ένα τσιγάρο πριν το σεξ και ένα μετά δεν βλάπτουν και τόσο.
Σ’ αυτό το χώρο το Υπουργείο Υγείας προσπαθεί να σας τρομάξει.
Το Υπουργείο Υγείας προειδοποιεί: Οι παθητικοί καπνιστές δεν έχουν άλλη ελπίδα παρά να αρχίζουν να καπνίζουν.
Καπνίζω, άρα ελπίζω.
Το τσιγαράκι είναι η αντίσταση του φτωχού λαού στα απαγορεύεται της παγκοσμιοποίησης.
Δυο τσιγάρα την ημέρα, το γιατρό τον κάνουν πέρα.
Το Υπουργείο Υγείας προειδοποιεί: Όλοι οι καπνιστές μια μέρα θα πάνε φυλακή.
Καπνίζω γιατί είμαι καψούρης για σένα.
Φίλησέ με να δεις πως βρωμάω τσιγαρίλα.
Σε λίγα χρόνια θα καπνίζουμε μόνο σε γιάφκες.
Το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας προειδοποιεί: Το τσιγάρο αυξάνει τα έσοδα του κράτους.
Άρχισα το τσιγάρο σαν παθητικός καπνιστής.
Το τσιγάρο προκαλεί ασθένειες και έτσι είμαι άρρωστος για σένα.
Καπνίζω για να ηρεμήσω και να μη δείρω τη γυναίκα μου.
Το Υπουργείο Υγείας προειδοποιεί: Προτιμάτε το τσιγάρο από το χασίς.
Το Υπουργείο Υγείας προειδοποιεί: Το τσιγάρο χωρίς δίαιτα δεν αδυνατίζει.
Το Υπουργείο Υγείας προειδοποιεί: Καλύτερα μέσα και παθητικοί καπνιστές, παρά έξω και να κρυολογήσετε.
Το Υπουργείο Υγείας προειδοποιεί, αλλά εγώ πέρα βρέχει.
Καλός παθητικός καπνιστής είναι ο σιωπηλός παθητικός καπνιστής.
Σα γριά πουτάνα είσαι με το τσιγάρο στο στόμα.
Το τσιγάρο δεν είναι κακό. Εσύ είσαι κακός που το καπνίζεις.
Αγαπώ τους ανεκτικούς παθητικούς καπνιστές.
Έχω κόψει το τσιγάρο, μόνο πού και πού φουμάρω.
Φίλε μου, μη μου κάνεις τράκα, το τσιγάρο σκοτώνει.







Κάπνισμα και χιούμορ (Μέρος Νο 2)

Εμπρός για νέους αγώνες, αντιαντικαπνιστικούς


ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ Νο 2

Σύντροφοι και συντρόφισσες ενεργητικοί καπνιστές,

Χαιρετίζουμε όλους εσάς στο αντιαντικαπνιστικό κίνημα που αγκαλιάσατε τον αγώνα μας από τις πρώτες δύο εβδομάδες!
Χιλιάδες λαού καθημερινά κόβει και κολλάει τις ετικέτες στο πακέτο τους. Συντρόφισσες μάνες, στα μετόπισθεν πλέκουν μάλλινες θήκες για να καμουφλάρουν οι αγωνιστές τα εικοσιπεντάρια τους. Στο Αγρίνιο βγήκαν από τις γιάφκες με άφιλτρα στα χέρια και κατάλαβαν τη νομαρχία, ενώ άλλα παλικάρια στη Δράμα απομόνωσαν διαμαρτυρόμενους παθητικούς καπνιστές και τους κλείδωσαν σε μπαρ χωρίς εξαερισμό. Έμπειρο στέλεχος της οργάνωσης Κ.Α.Π.Ν.Ο. πέταξε χθες τη νύχτα κουβά με νικοτίνη στο άγαλμα του Τρούμαν. Το ποτάμι του αγώνα μας δε γυρίζει πίσω. Η κοίτη του είναι βαθιά και γεμάτη με πίσσα στην οποία θα κολλήσει η ντόπια και ξενόφερτη αντίδραση.
Σύντροφε καπνιστή, εσύ είσαι το θύμα. Εσύ, ο καπνιστής εργάτης, αγρότης, μισθωτός, βιοτέχνης, ο εφοπλιστής, ο βιομήχανος, ο μεγαλοκαρχαρίας, είτε ανάβεις με χρυσό αναπτήρα, είτε θυσιάζεις το φαΐ σου για το καθημερινό πακέτο, αισθάνεσαι πια την εξαθλίωση και τον εξευτελισμό που σε υποβάλλουν τα υπουργεία υγείας και είσαι έτοιμος να βγεις στους δρόμους.
Έλα τώρα κι εσύ στον αγώνα μας, με όπλο το πακέτο σου, πάρε στο χέρι σου φωτιά και βόηθα να γιγαντωθεί η φλόγα της αντιεξουσιαστικής πάλης.
Εμείς, η συντονιστική επιτροπή της οργάνωσης, σου μεταφέρουμε μήνυμα νίκης από κάθε γωνιά της γης. Από τη Βιρτζίνια των Ενωμένων Πολιτειών μέχρι το Αγρίνιο και την Καβάλα, το αντικαπνιστικό κατεστημένο θα γονατίσει.
Πέρασε λίγος καιρός από το πρώτο χτύπημα της οργάνωσης και νέα στελέχη έρχονται να καταταγούν στον αγώνα μας για τη λευτεριά, κόντρα στους ξεπουλημένους νενέκους ιμπεριαλιστές του αντικαπνιστικού κατεστημένου.
Καθημερινά στις γιάφκες μας παρουσιάζονται αγωνιστές απ' όλη τη χώρα και μερικοί απ' αυτούς μας έστειλαν νέα αντιαντικαπνιστικά συνθήματα. Το δεκαπενταμελές της Κεντρικής Επιτροπής σύστησε ομάδα εργασίας και μέσα από διάφανες διαδικασίες ενέκρινε τριάντα ακόμα επίσημες ετικέτες της οργάνωσης.
Θυμίζουμε στους συντρόφους ότι μπορούν να πατήσουν στην εκτυπώσιμη έκδοση, να τυπώσουν το άρθρο σε χαρτί Α4 και να κόψουν (με ψαλίδι, κοπίδι, αλυσοπρίονο, σφυροδρέπανο ή άλλο αιχμηρό αντικείμενο) τις ετικέτες που προτιμούν, για να σκεπάσουν στο πακέτο τους τη φρίκη του υπουργείου υγείας.
Μετά τη δική σου συντριπτική ανταπόκριση στο κάλεσμα, αδούλωτε καπνιστή, σου μεταφέρουμε τη βεβαιότητα για την κεντρική νίκη ενάντια στη ντόπια και ξενόφερτη αντικαπνιστική καταπίεση.


Αγρίνιο, 11η Νοέμβρη 2003

Καπνιστική Αντιεξουσιαστική Προοδευτική Νεοσοσιαλιστική Οργάνωση (Κ.Α.Π.Ν.Ο.)

Προειδοποιώ το υπουργείο υγείας ότι συνεχίζω να καπνίζω
Το τσιγάρο σκοτώνει τους άλλους, εμένα όχι
Το πακέτο μου δεν μου ανήκει πια. Ανήκει στο υπουργείο υγείας.



Προειδοποιώ το υπουργείο υγείας ότι συνεχίζω να καπνίζω.
Το τσιγάρο σκοτώνει τους άλλους, εμένα όχι.
Το πακέτο μου δεν μου ανήκει πια. Ανήκει στο υπουργείο υγείας.

Το υπουργείο υγείας σε λίγο θα ενοικιάζει αυτό το χώρο για διαφημίσεις.
Καπνίζω γιατί τελικά όλοι θα πάμε από κάτι.
Ανάβω τσιγάρο γιατί ανάβω γενικώς.

Η γιαγιά μου που ακόμα καπνίζει, τις ανησυχίες μου εξαφανίζει.
Μ' ανάβεις;
Το κάπνισμα προκαλεί ανικανότητα, αλλά υπάρχουν και εξαιρέσεις.

Οι μπάτσοι πουλάνε τη νικοτίνη.
Καπνίζω λίγο και μόνο όταν χάνει ο θρύλος.
Καπνίζετε άφοβα. Οι Γιαπωνέζοι έχουν κατασκευάσει ηλεκτρονικούς πνεύμονες.

Το τσιγάρο σκοτώνει και τα μικρόβια.
Άστε με πια ήσυχο με το τσιγάρο!
Είμαι "αμφικαπνόφιλος": Και ενεργητικός και παθητικός καπνιστής.

Να κόψω το τσιγάρο; Καλό!!! Τ' άλλο με τον πόντιο το ξέρετε;
Παθητικοί καπνιστές: Κι εσείς θα πεθάνετε μια μέρα.
Καλύτερα τσιγάρο παρά να καταλήξω σε ψυχοφάρμακα.

Θα κάνω οικονομίες, αλλά τσιγάρα θα αγοράσω.
Ο καπνός σκοτώνει το σπέρμα. Δοκιμάστε άφοβα.
Όσοι δε θέλουν να είναι παθητικοί καπνιστές να βγουν έξω.

Το 57,8% των ενηλίκων καπνίζει. Εσύ;
Καπνίζω χωρίς αιδώ. Εδώ.
Ο παππούς μου κάπνιζε μέχρι 96 χρονών.

Το τσιγάρο σκοτώνει, γαμώτο του.
Το υπουργείο υγείας σε τρόμαξε; Άναψε τσιγάρο να συνέλθεις.
Το χάλασε το πακέτο αυτό το υπουργείο υγείας.

Καπνίζω για το στρες και για τη γεύση.
Είμαι καπνιστής αλλά και ιδεαλιστής.
Το τσιγάρο είναι γλυκό γιατί είναι και επικίνδυνο.

Θα καταταγώ θα καταταγώ κι εγώ στο συνδικάτο αυτό με τον καπνό.
Καπνίζω γιατί χωρίζω.
Πάρτε μου μία πίπα να κόψω το τσιγάρο.

Άντε κάνε κανα φου ρε υπουργέ ναούμε.
Εγώ απ’ το κομμένο καπνίζω.
Όλοι έχουμε δικαίωμα στον καρκίνο.
Το τσιγάρο είναι ο μόνος φίλος μου, αλλά είναι πληρωμένος.








Κάπνισμα και χιούμορ (Mέρος Νο 3)

Η ομολογία ενός μη καπνιστή: «Τόσο δύσκολο να κόψεις τη συνήθεια».

Σαν ένας μη καπνιστής συχνά αναρωτιόμουν γιατί οι άνθρωποι καπνίζουν, γιατί διακινδυνεύουν την υγεία τους, γιατί απλώς δεν το σταματούν. Είχα ακούσει, φυσικά, ότι το κάπνισμα είναι εθιστικό, αλλά μέχρι να διαβάσω τα αποτελέσματα μιας ευρωπαϊκής έρευνας, δεν είχα συνειδητοποιήσει πόσο δυνατή έξη μπορεί να γίνει. Η έρευνα βρήκε ότι οι περισσότεροι καπνιστές έβρισκαν ευκολότερο να μην κάνουν σεξ για ένα μήνα παρά να σταματήσουν το κάπνισμα. Έχοντας μόλις…… επιβιώσει από την πρόσφατη εγκυμοσύνη της γυναίκας μου, αρχίζω να καταλαβαίνω πόσο δύσκολο είναι να σταματήσεις το κάπνισμα. Η έρευνα, δίνοντάς μου παραδείγματα που μπορώ να καταλάβω, με έκανε να συνειδητοποιήσω ότι όποιος σταματάει το κάπνισμα αξίζει τουλάχιστον ένα … μετάλλιο τιμής.
Τέτοιοι άνθρωποι είναι πραγματικοί ήρωες, αντάξιοι μεγάλου θαυμασμού. Θα έπρεπε να τους τιμούμε με αγάλματα, παρελάσεις και εθνικές γιορτές. Θα έπρεπε να δίνουμε τα ονόματά τους σε δρόμους και στάδια. Θα έπρεπε να αναρτούμε αφίσες με μηνύματα όπως «Ευλογημένοι οι πρώην καπνιστές» και «Τίποτα καλύτερο από το να το παρατάς».
Εντάξει, μπορεί λιγάκι να παρασύρομαι, αλλά δεν μπορώ παρά να μη θαυμάζω το γεγονός ότι πολλοί καπνιστές κατάφεραν να το σταματήσουν, παρόλο που τα τσιγάρα, με όλη τη νικοτίνη που περιέχουν, είναι τα πιο εθιστικά από οποιαδήποτε άλλη μορφή ψυχαγωγίας, εκτός βέβαια από…. τη συλλογή γραμματοσήμων.
Έρευνα σε 2000 καπνιστές, που έγινε σε έξι ευρωπαϊκές χώρες δείχνει ότι η Μεγάλη Βρεττανία προηγείται σε απαντήσεις (80%) καπνιστών που απολαμβάνουν το σεξ όχι όμως τόσο όσο… ένα τσιγάρο.
«Πάντα χαμογελάω μετά το σεξ, λέει μια Βρεττανίδα, γιατί επιτέλους μπορώ να καπνίσω ένα τσιγάρο».
«Δεν είναι ότι δεν απολαμβάνω το σεξ, λέει μια παντρεμένη γυναίκα, αλλά απλώς το τσιγάρο διαρκεί περισσότερο. Και αν αποφασίσω ξαφνικά να σταματήσω το τσιγάρο, κανείς δεν παραπονιέται. Κανείς δεν ουρλιάζει και τρέχει στο μπάνιο».
Στη Γαλλία, μια χώρα στην οποία ο έρωτας είναι μορφή τέχνης, σχεδόν το 70% θα προτιμούσε το κάπνισμα από το σεξ. Ίσως γιατί προτιμούν να δημιουργήσουν ένα αφηρημένο έργο…πάνω στην ακτινογραφία τους. «Αν θέλεις να δεις πραγματικό έρωτα, έλα στο σπίτι μου, λέει ένας άντρας, κάθε βράδυ η γυναίκα μου ξεντύνεται, πάει στο κρεβάτι και αρχίζει το κάπνισμα. Μια φορά της είπα ότι δεν είναι ασφαλές να καπνίζεις στο κρεβάτι και μου υπενθύμισε μάλλον ψυχρά, ότι είναι καλύτερο να καπνίζεις στο κρεβάτι από το να υφίστασαι ένα….. ανέκδοτο στο κρεβάτι».
Αλλά δεν είναι μόνο οι γυναίκες των οποίων οι ζωές θα ήταν πιο σκληρές χωρίς το κάπνισμα. Πολλοί άντρες είναι το ίδιο εθισμένοι. «Το καλό με τα τσιγάρα είναι ότι δεν αποτελούν δέσμευση. Έρχονται απλώς στη ζωή σου και ποτέ δε φεύγουν. Μπορεί να τα σταματάς για λίγες μέρες, αλλά συνεχώς επιστρέφουν και σε επισκέπτονται. Για κάντο αυτό με τις γυναίκες αν μπορείς».
Πραγματικά, η έρευνα έδειξε ότι η νικοτίνη είναι τόσο εθιστική ότι ακόμα και μετά από μια καρδιακή προσβολή, το 60% των καπνιστών το ανάβουν ξανά. Γνωρίζουν ότι το κάπνισμα σκοτώνει τους μισούς από τους μακροχρόνιους καπνιστές, γνωρίζουν ότι είναι τυχεροί να είναι ζωντανοί και όμως μόνο οι πιο αποφασισμένοι καταφέρνουν να το κόψουν.
Ενενηντάχρονος άντρας λέει: « Ναι! Μετά από όλα αυτά τα χρόνια κατάφερα να κόψω τη συνήθεια. Είμαι ένας ελεύθερος άνθρωπος. Από τώρα και στο εξής, όχι πια σεξ!». Ένας φίλος του λέει: «Τι συμβαίνει; Ανησυχείς για τη φθίνουσα υγεία σου;». Ο ενενηντάχρονος απαντά: «Όχι, ανησυχώ για τη φθίνουσα περιουσία μου. Αυτό το αναθεματισμένο Βιάγκρα είναι τόσο ακριβό που δε θα μου φτάνουν για τσιγάρα».
Ένας άλλος λέει ότι το μεγαλύτερο σοκ όταν σταματάς το κάπνισμα είναι ότι καταλαβαίνεις την πραγματική γεύση του φαστ φουντ. Ένας άλλος: «Θυμήσου, το κάπνισμα δε σκοτώνει ανθρώπους. Οι άνθρωποι που προσπαθούν να σταματήσουν το κάπνισμα σκοτώνουν ανθρώπους».
Πάντως ένα γκάλοπ υποστηρίζει ότι το 73% των Αμερικανών είναι υπέρ του να ανεβάσουν το φόρο του τσιγάρου. Είναι δίκαιο λένε. Από τη στιγμή που οι καπνιστές δε ζουν όσο εμείς οι υπόλοιποι, θα έπρεπε να πληρώνουν περισσότερο όσο ζουν.
Τι τα θέλετε. Είναι δύσκολο να κοπεί, λέει κάποιος: «Σταμάτησα το κάπνισμα μια φορά για έξι μέρες. Την έκτη μέρα με έλυσαν». «Προσπαθώντας να σταματήσεις το κάπνισμά, αυτό μπορεί να σε τρελάνει, ειδικά όταν προσπαθείς να ανάψεις την τσίχλα νικοτίνης σου».
Οι καπνοβιομηχανίες πάντως δείχνουν τελευταία ένα ανθρώπινο και κοινωνικό πρόσωπο, βοηθώντας τους πελάτες τους. Παραδείγματος χάρη τα ρούχα Μάρλμπορο είναι πολύ λειτουργικά. Το τζιν σακάκι έχει ενσωματωμένα ηλεκτρόδια για την καρδιά ραμμένα απευθείας στη φόδρα και υπάρχει ένα σακκίδιο που μπορεί να χωρέσει ένα φορητό αναπνευστήρα.
Το κόψιμο του τσιγάρου μπορεί να έχει πολλαπλά οφέλη λέει κάποιος πρώην καπνιστής: «Σταμάτησα να καπνίζω και αύξησα το χρόνο της ζωής μου. Η γυναίκα μου είναι έξαλλη».







Κάπνισμα και χιούμορ (Μέρος 4ο)

ΑΝΕΚΔΟΤΑ ΓΙΑ ΤΟ ΚΑΠΝΙΣΜΑ

Μετά από μια προσεκτική εξέταση ο γιατρός λέει στον Πόντιο άρρωστο:-"Για να θεραπευτείτε θα ελαττώσετε το κάπνισμα. Μόνο δέκα τσιγάρα την ημέρα."Έπειτα από είκοσι μέρες, ο Πόντιος ξαναπηγαίνει στο γιατρό σε κακά χάλια.-"Μα γιατί;" ρωτά έκπληκτος ο γιατρός, "δε σας ωφέλησε που καπνίζετε μόνο δέκα τσιγάρα την ημέρα;"-"Όχι, γιατρέ, γιατί πρώτα δεν κάπνιζα!"

**************

Σε μια περιοχή απομακρυσμένη που ήταν γεμάτη από λάβα ένα ηφαίστειο, πολύ ευγενικά, απευθύνεται σ' ένα βουνό και το ρωτάει: -"Mε συγχωρείτε μπορώ να καπνίσω;".

***************

- Γιατρέ καπνίζω πολύ. Νομίζω ότι θα πεθάνω.- Ανοησίες! Αυτό είναι το τελευταίο πράγμα που θα σας συμβεί.

*******************

Το αντίθετο αποτέλεσμα έφερε ο αντικαπνιστικός αγώνας στη χώρα μας, καθώς το 2002 είχαμε αύξηση του καπνίσματος, αντί για μείωση.

*****************

Δύο ποτήρια καλού κόκκινου ελληνικού κρασιού μπορούν να εξουδετερώσουν τις βλαβερές συνέπειες που προκαλεί το κάπνισμα στις αρτηρίες, ανακοίνωσαν οι καθηγητές καρδιολογίας του πανεπιστημίου Αθηνών Ιωάννης Λεκάκης και Χρήστος Παπαμιχαήλ, στο ετήσιο συνέδριο της Ευρωπαϊκής Καρδιολογικής Εταιρίας στη Βιέννη. Οι επιστήμονες δήλωσαν ότι συγκεκριμένα στοιχεία του κρασιού και όχι μόνο η αλκοόλη βοηθούν στην ανάπλαση των αρτηριών. Ωστόσο οι δύο επιστήμονες προειδοποίησαν ότι αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε τσιγάρο πρέπει να συνοδεύεται και από δύο ποτήρια μαυροδάφνης ή άλλου κόκκινου κρασιού.

****************

Γιατί καπνίζεις; -Γιατί ο δρόμος μέχρι τα πνευμόνια είναι μακρύς και πρέπει να τον στρώσω με πίσσα.

*************

Δύο φίλοι συζητούν: -"Καπνίζω πάρα πολύ παρόλο που διαβάζω ότι το κάπνισμα κάνει κακό στην υγεία. Τι να κάνω;" -"Κόψε το διάβασμα".

**************

Πάει κάποιος στο περίπτερο να πάρει τσιγάρα. Παρατηρώντας το κείμενο της αντικαπνιστικής εκστρατείας που είναι πάνω στο πακέτο: "Το κάπνισμα προκαλεί στυτικά προβλήματα και κάνει κακό στη σεξουαλική σας ζωή." λέει στον περιπτερά: -Δε μου δίνετε καλύτερα κανένα άλλο πακέτο, από αυτά που γράφουν απλώς για καρκίνο;...

***************

-Γιατρέ τι είπατε ότι έχω στα πνευμόνια, υδροχόο, τοξότη, τι είπατε;-Καρκίνο κύριέ μου, καρκίνο.

**************

-Ακούστε αγαπητέ μου, πρέπει να κόψετε το κάπνισμα αμέσως.-Τόσο άρρωστος είμαι γιατρέ μου;-Όχι αλλά κάθε φορά που έρχεστε στο ιατρείο, μου καίτε το χαλί.

*************

-Αγαπητέ μου με λύπη μου σας ανακοινώνω ότι είστε καρκινοπαθής στους πνεύμονες.-Γιατρέ θα μπορούσα να έχω και μια δεύτερη γνώμη;-Βεβαίως αφού το θέλετε. Είστε και πολύ άσχημος.

************

-Μμμ, τι να σας πω αγαπητέ μου, δε βρίσκω σαφή αιτία για τα συμπτώματά σας. Μάλλον θα φταίει το κάπνισμα.-Τότε γιατρέ να ξανάρθω όταν θα κόψετε το τσιγάρο;

***************

-Α σήμερα βλέπω βήχετε πιο άνετα.-Μα γιατρέ μου προπονιόμουν όλη τη νύχτα.

***************

-Γιατρέ μου, απ' το κάπνισμα έχω κατακίτρινα δόντια, τι να κάνω; -Τι να σας πω, φορέστε καφέ γραβάτα.

***********

-Γιατρέ καπνίζω πάρα πολύ, βήχω πάρα πολύ και καρδιά μου γιατρέ, η καρδιά μου χτυπά ακανόνιστα. Αυτό ιδίως το τελευταίο με ανησυχεί πολύ.-Α μην ανησυχείτε, μπορούμε να θέσουμε τέρμα σ' αυτό.

Νικοτίνη - Μια κυρία ωραία, αλλά μοιραία

Γράφει ο Σταύρος Τραγάρας

Η περίπτωση "Καπνός" άρχισε σαν ωραίο παραμύθι πριν από αιώνες. Το ταπεινό χόρτο έμελλε να διαδραματίσει τον πιο αποτρόπαιο ρόλο στις γενιές του μετέπειτα κόσμου. Οι άνθρωποι της συνοδείας του Κολόμβου είχαν για πρώτη φορά την παράξενη εμπειρία να παρακολουθήσουν έκπληκτοι την "τελετουργία" του καπνίσματος μεταξύ των ιθαγενών στους νέους τόπους που ανακάλυπταν και εξερευνούσαν. Τα νέα έφθασαν στην Ευρώπη με λεπτομερείς περιγραφές του αλλόκοτου και πρωτοφανούς αυτού γεγονότος. Κανείς δεν θα μπορούσε να φανταστεί ότι τα φύλλα του καπνού των Ιθαγενών και η συνήθειά τους να τα καπνίζουν θα έμπαιναν σε βασιλικά παλάτια, στα πλουσιότερα σαλόνια και στην αριστοκρατία της Ευρώπης. Εκλεκτές ποικιλίες πούρων και σιγαρέτων είχαν τιμητική θέση μέσα σε χρυσές, αργυρές και βελούδινες θήκες σαν πολύτιμα δώρα προς μεγάλες προσωπικότητες. Ακόμα κανείς δεν θα μπορούσε να φανταστεί, ότι το ταπεινό αυτό φυτό των ιθαγενών θα έπαιρνε τέτοιες διαστάσεις και προεκτάσεις στη ζωή των ανθρώπων τόσους αιώνες μετά και ούτε σήμερα ακόμη συνειδητοποιούμε ότι έχει καταδυναστεύσει τον κόσμο και έχει γίνει η μάστιγα του αιώνα μας. Γι' αυτό οι πολιτισμένοι λαοί άρχισαν να στοχεύουν στην ενημέρωση για την πρόληψη και παύση του καπνίσματος, που θεωρείται πια μια συνήθεια αναχρονιστική, περιθωριοποιημένη και κιτς και συνδέεται μόνο με τον όλεθρο και την καταστροφή του ανθρώπινου οργανισμού, αφού δε φέρνει τίποτε άλλο, παρά μόνο την εξάρτηση, την αρρώστια και το θάνατο.Το κάπνισμα είναι μία συνήθεια, που ξαφνιάζει και αναστατώνει τον ανθρώπινο οργανισμό, τον δυσκολεύει και τον καταπονεί μέχρι να την υιοθετήσει, διότι είναι ξένη προς τις φυσιολογικές, βιολογικές λειτουργίες του οργανισμού. Δεν είναι λειτουργία, που έχει προβλέψει η φύση, αλλά συνήθεια, που έχει επινοήσει ο άνθρωπος και μάλιστα από την εποχή, που ζούσε ακόμη σε σχεδόν πρωτόγονη κατάσταση. Παρά ταύτα όμως, όταν ο οργανισμός εθιστεί στον καπνό, τον κάνει αδιάσπαστο μέρος της ζωής του και δυσκολεύεται μετά να απαλλαγεί. Η μεγάλη σημασία εστιάζεται στα φύλλα του καπνού, τα οποία περιέχουν μια πολύ δραστική ουσία, τη νικοτίνη. Η ναρκωτική επίδραση των φύλλων του καπνού οφείλεται στη νικοτίνη, η οποία είναι αλκαλοειδές υγρό, άχρωμο και δηλητηριώδες σε τέτοιο βαθμό ώστε μία σταγόνα αρκεί για να θανατώσει ένα σκύλο μετρίου μεγέθους. Γι' αυτό άλλωστε χρησιμοποιείται κατά διαφόρων ζωικών και φυτικών ασθενειών. Στην κτηνιατρική χρησιμοποιείται σαν ισχυρό φάρμακο κατά των παρασίτων του δέρματος (ψύλλων, κοριών, τσιμπουριών κ.λ.π.) και μάλιστα αναμεμειγμένη με νερό. Το απόβρεγμα του καπνού χρησιμοποιείται ως εντομοκτόνος ουσία, το δε αφέψημα των καπνόφυλλων καταπολεμά την αρρώστια "μελίγκρα". Τη ναρκωτική αυτή επίδραση των φύλλων του καπνού δέχεται ο καπνιστής, αφού τα φύλλα ξηραθούν και επεξεργαστούν κατάλληλα. Τι γίνεται ακριβώς μέσα μας όταν ανάβουμε τσιγάρο και γιατί η νικοτίνη θεωρείται ότι μας "ανεβάζει;". Γιατί η νικοτίνη θεωρείται ο "Δούρειος Ίππος" για το τσιγάρο; Αν υποθέσουμε ότι ο καπνιστής τραβάει μόνο μία ρουφηξιά από το τσιγάρο του και στη συνέχεια το σβήνει, ο μηχανισμός που τίθεται σε λειτουργία αμέσως μετά είναι ο εξής: Η νικοτίνη που εισπνεύσθηκε μπαίνει στην κυκλοφορία του αίματος και φτάνει παντού συμπεριλαμβανομένου του εγκεφάλου. Στον εγκέφαλο φτάνει μέσα σε 8 έως 18 δευτερόλεπτα. Εκεί διεγείρει τους νευρώνες και αυτομάτως στέλνονται διάφορα μηνύματα στα όργανα του καπνιστή. Δίνεται η εντολή να εκκριθεί αδρεναλίνη, "ειδοποιείται" η καρδιά να αρχίσει να χτυπά πιο γρήγορα, τα αγγεία συσπώνται, απελευθερώνεται γλυκόζη κ.λ.π. Η νικοτίνη σε μικρή ποσότητα διεγείρει, ενώ σε μεγάλη ναρκώνει και προκαλεί το θάνατο. Η περιεκτικότητα της στο αίμα πέφτει κατά 50% μισή ώρα μετά από μία ρουφηξιά και κατά 75% στα τρία τέταρτα της ώρας. Η δράση των ορμονών που εκκρίθηκαν διαρκεί επίσης περίπου μισή ώρα. Από τη στιγμή που μειώνεται η περιεκτικότητα της νικοτίνης στο αίμα, ο καπνιστής νιώθει την ανάγκη να ανεβάσει εκ νέου τα επίπεδα της, γι' αυτό οι περισσότεροι καπνίζουν περίπου ένα πακέτο την ημέρα - δύο τσιγάρα την ώρα. Στους μανιώδεις καπνιστές η νικοτίνη σωρεύεται στον οργανισμό και "αρκεί" ακόμα και για τις ώρες του ύπνου.Επειδή πάντως, τα επίπεδα μειώνονται πολύ στη διάρκεια της νύχτας, το πρωινό τσιγάρο προκαλεί πάντα μία έντονη ευχαρίστηση - γεγονός που αποδίδεται στο ότι η νικοτίνη προκαλεί την έκκριση της ντοπαμίνης, μίας ουσίας που μοιάζει με ορμόνη, αλλά είναι νευροδιαβιβαστής. Η ντοπαμίνη συνδέεται με το αίσθημα της ικανοποίησης και της απόλαυσης του σεξ ή του καλού φαγητού. Τα επόμενα τσιγάρα πάντως ανάβονται μηχανικά, γιατί δεν προκαλούν το ίδιο αίσθημα ευχαρίστησης. Ο οργανισμός μένει σχετικά αδιάφορος, επειδή τα επίπεδα της νικοτίνης δεν προλαβαίνουν να πέσουν στο μηδέν, και έτσι οι νευρώνες δεν διεγείρονται όσο με το πρώτο τσιγάρο. Επιπλέον, με την πάροδο του χρόνου, η νικοτίνη διεγείρει τα εγκεφαλικά κύτταρα, ώστε και νέοι νευρώνες να την "υποδέχονται", με αποτέλεσμα όσο περισσότερο καπνίζει ένα άτομο, τόσο περισσότερα τσιγάρα να ζητά. Οι νέοι νευρώνες "απαιτούν" τη δική τους "δόση" και το αίσθημα "κορεσμού" των εγκεφαλικών νευρώνων από νικοτίνη ικανοποιείται πλέον με όλο και μεγαλύτερο αριθμό τσιγάρων. Σύμφωνα με έρευνες, αυτοί οι επιπλέον νευρώνες, που κάνουν τον άνθρωπο να αποζητά όλο και περισσότερη νικοτίνη αρχίζουν να αδρανοποιούνται περίπου ενάμισι μήνα μετά το κόψιμο του τσιγάρου. Η ανάμνηση όμως της τέρψης που έφερνε κάποτε η νικοτίνη, διαρκεί. Έτσι ο πρώην καπνιστής μπορεί ανά πάσα στιγμή να παρεκτραπεί και να ξαναρχίσει το κάπνισμα.

Σάββατο 6 Ιουνίου 2009

Παλαιά εκλογικά

ΕΥΘΥΜΟΓΡΑΦΗΜΑ

Γράφει ο Σταύρος Τραγάρας

Πριν από τις εκλογές, τέλη Αυγούστου, βρέθηκα στη Λήμνο. Είδα τους συγχωριανούς μου τους Ατσικιώτες να κάθονται στην πλατεία μονιασμένοι, μαζί στις παρέες, ανεξαρτήτως πολιτικής προτίμησης και μάλιστα να αστειεύονται για τα πολιτικά και να πειράζουν ο ένας τον άλλον καλοπροαίρετα, χωρίς ίχνος παρεξήγησης ή κακίας. Με την ευκαιρία λοιπόν των βουλευτικών εκλογών θυμήθηκα διάφορα περιστατικά, που διαδραματίσθηκαν στη Λήμνο σε παλαιότερες εκλογικές αναμετρήσεις. Με την πολιτική ωριμότητα που επιτεύχθηκε λόγω της ομαλής δημοκρατικής ζωής και την αποφόρτιση που επέβαλε το πέρασμα των δεκαετιών, τα περιστατικά αυτά τώρα μοιάζουν ευτράπελα, αν και μερικά από αυτά τότε δεν ήταν καθόλου έτσι.

Ο Μπολσοβίκαρος και η Φρειδερίκα
Ο συχωρεμένος ο πατέρας μου ήταν αριστερός ενώ η γιαγιά μου, η μάνα του δηλαδή, δεξιά και βασιλικιά. Θυμάμαι στο σπίτι της γιαγιάς μου στην Ατσική, τα κάδρα με τις φωτογραφίες του Παύλου και της Φρειδερίκης και μετά τα κάδρα του Κωνσταντίνου και της Άννας-Μαρίας. Αυτή η πολιτική αντιδικία ήταν ο λόγος που δε «χωνεύονταν» μεταξύ τους μάνα και γιος, μια ζωή. Η γιαγιά μου αποκαλούσε τον πατέρα μου «μπολσοβίκο» και ο πατέρας μου τη γιαγιά μου «Φρειδερίκα». Ήταν λίγες μέρες πριν τις εκλογές του 1962, εγώ παιδάκι 8 χρόνων, είχα επισκεφθεί τη γιαγιά μου. Αυτή μετά από λίγο μου έκανε την καθιερωμένη και χιλιοειπωμένη ερώτηση: «Τι κάμεν’ κι ο μπαμπάς σ’ ο μπολσοβίκαρος, ο κομμούναρος;» «Καλά» είπα εγώ μουδιασμένα. Δεν ήθελα να τον αποκαλεί έτσι. Όταν πήγα στο σπίτι ρώτησα τον πατέρα μου δήθεν αδιάφορα: «Μπαμπά τι θα πει μπολσοβίκαρος;». Ο πατέρας μου δεν απάντησε, αλλά ρώτησε τη μητέρα μου: «Αρετή πήγε το παιδί σήμερα στ Φρειδερίκα;» «Ναι πήγε» απάντησε η μάνα μου. «Α κατάλαβα» είπε ο πατέρας μου. Εγώ όμως επέμενα να μου εξηγήσει τι θα πει μπολσοβίκαρος. Και τότε ο πατέρας μου, άγια τα κοκκαλά του, έδωσε ένα ορισμό που θα τον ζήλευε και ο Μαρξ: «Μπολσοβίκαρος θα πει να στηρίζεσαι στα χέρια σ’, να κάμεν’ς έτσενάς τον ίδρω σ’ απ’ το κούτελο σ’, και να μη βαγ’ς μινέτ σε κανένα κιαρατά».

Στο αναγκαίο
Οι παλιότεροι θα θυμούνται κάτι παλιές αφίσες μακρόστενες σαν κορδέλες με μπλε γράμματα και μπλε μπορντούρα που κολλούσε η αστυνομία παντού, επ’ ευκαιρία εθνικών εορτών με φράσεις επάνω, όπως «Ζήτω το έθνος» «Ζήτω ο βασιλεύς» «Κάτω ο κομμουνισμός», κλπ. Μια μέρα ξεκόλλησα μια τέτοια αφίσα από ένα τοίχο, που έγραφε «Κάτω ο κομμουνισμός» και την πήγα στο σπίτι. «Μπαμπά για δγιε» είπα στον πατέρα μου και του την έδειξα. Ο πατέρας μου δε μίλησε. Εγώ απτόητος. «Μπαμπά τι να ντ κάμω;». Και ο πατέρας μου είπε το αμίμητο: «Βάλτεν’ μεσ’ στο αναγκαίο, θα μας χρειγιαστεί».

Ο Λίγιας
Ο αείμνηστος Ηλίας Ηλιού, που καταγόταν από τη Λήμνο και πολιτευόταν στο Νομό Λέσβου, έχαιρε μεγάλης εκτίμησης από τους Λημνιούς. Σε μερικά χωριά όπως οι Σαρδές και το Κατάλακκο ο Ηλιού ήταν σαν ένα είδος γκουρού και οι κάτοικοί τους του είχαν τυφλή εμπιστοσύνη. Σε προεκλογικές εκστρατείες, αν κάποιος τους έκανε προπαγάνδα για κάποιο κόμμα ή για κάποιον υποψήφιο, αυτοί έλεγαν: «Θα ρωτήσομ το Λίγια κι οτ’ μας πει», ή «Εμείς έχομ το θκο μας το Λίγια». Μου έλεγε ο πατέρας μου, που ήταν και καφετζής, εκτός από εργάτης, αγρότης και πεντέξι ακόμα επαγγέλματα για να μας ζήσει, ότι σε δύσκολες και διχαστικές εποχές, ερχόταν ο Ηλιού να μιλήσει προεκλογικά στο καφενείο του πατέρα μου και ο κόσμος ήταν μετρημένος στα δάχτυλα λόγω του φόβου. Μετά την ομιλία καθόταν ο Ηλιού που του άρεσε το ουζάκι και έλεγε στον πατέρα μου: «Κώστα βάλε δυο κι έλα κάτσε να τα πιούμε. Φέρε και δυο λουκούμια να πάνε τα φαρμάκια κάτω».

Η γαδαροκεφαλή
Στις εκλογές του 1962 είχε έρθει στην Ατσική για να μιλήσει ο βουλευτής Λέσβου της «Ένωσης Κέντρου» και πρώην υπουργός γεωργίας Νικόλαος Μαλιάκας. Τα πράγματα ήταν πολύ άγρια, είχαν μαζευτεί διάφοροι βαλτοί της αντίπαλης παράταξης και δεν τον άφηναν να σταυρώσει λέξη. Τον διέκοπταν συνέχεια, γελούσαν, τον έσπρωχναν, ένας μάλιστα τάπα στο μεθύσι, είχε φέρει μια νεκροκεφαλή από γάιδαρο, την κρατούσε και με ένα τεράστιο μαχαίρι κάθε τόσο την κάρφωνε επιδεικτικά, σε στενή απόσταση από τον κακομοίρη το Μαλιάκα, που έντρομος προσπαθούσε να αρθρώσει τον προεκλογικό του λόγο. Στις εκλογές του 1963 που είχε προκηρύξει ο Γεώργιος Παπανδρέου λίγους μήνες μετά, τα πράγματα είχαν αλλάξει, υπήρχε φοβερός ενθουσιασμός, οι τραμπούκοι δεν τόλμησαν να εμφανισθούν, οι Ατσικιώτες αποθέωσαν το Μαλιάκα, πρώτη δε φορά στη ζωή μου είδα πλακάτ με συνθήματα και με φωτογραφίες του Γεωργίου Παπανδρέου. Τώρα ο Μαλιάκας δεν μπορούσε να αρχίσει το λόγο του από τις επευφημίες και τα χειροκροτήματα. Η πρώτη του φράση ήταν η εξής: «Έχω την εντύπωση ότι το κλιμα είναι λίγο διαφορετικό από την προηγούμενη φορά, ή κάνω λάθος;». Και έγινε χαμός.

Σε αποκηρύσσω από μπαμπά μ’
Σε ένα από τα δημοψηφίσματα του δικτάτορα Παπαδόπουλου βρέθηκα στη Λήμνο. Τότε το δικαίωμα ψήφου δεν άρχιζε στα 18, αλλά στα 21. Ήμουν φοιτητής της ιατρικής και δεν είχα δικαίωμα ψήφου, αφού δεν ήμουν 21 χρόνων ακόμα. Σφόδρα αντιχουντικός, είπα στον πατέρα μου ότι βέβαια έπρεπε να ψηφίσει «όχι». «Γιατί υπάρχ’ καμιά περίπτωσ’ να ψηφίσω ναι, μπρε αγόριμ και με καθογ’δεύς;», μου είπε ο πατέρας μου. Ήσυχος πια εγώ για το «όχι» του πατέρα μου, περίμενα να γυρίσουν από την ψηφοφορία. Σε λίγο ψήφισαν ο πατέρας και η μάνα μου και επέστρεψαν στο σπίτι. Τους είδα μαραμένους και τους ρώτησα τι τρέχει. Μου είπαν ότι δεν υπήρχε παραβάν, η ψηφοφορία ήταν φανερή και ότι τους έδιναν στο χέρι μόνο το ψηφοδέλτιο που έγραφε «ναι». «Και ψηφίσατε ναι;» τους ρώτησα. «Τι να κάμναμ, ούλ’ ψηφίζαν ναι στα φανερά. Κι άμα θελ’ς να ξερς για σένα το κάμαμ που είσαι φοιτητής να μην εχ’ς μπλεξίματα» μου είπε ο καημένος ο πατέρας μου έτοιμος να κλάψει. Τότε εγώ έγινα έξαλλος και με το νεανικό μου θράσος του είπα: «Σε αποκηρύσσω από μπαμπά μ’ και θα αλλάξω και το όνομα μ’ να μην έχω καμιά σχέση μαζί σου». Και μου απαντά ο πατέρας μου: «Το όνομα σ’ παιδί μ’ άμα θελ’ς άλλαξέ το, αλλά μη με αποκηρύγ’ς από μπαμπά σ’, γιατί άμα σε αποκηρύξω κι εγώ από γιο μ’ θα πεθάν’ς απ’ ντ πείνα».
Σα λιοντάρι στο κλουβί δεν ήξερα τι να κάνω, δε μπορούσα να το χωνέψω ότι οι δικοί μου ψήφισαν «ναι» στο σύνταγμα της χούντας, περνούσα λοιπόν πάνω κάτω, μπροστά από το εκλογικό τμήμα που ήταν στο παλιό κοινοτικό γραφείο, εκεί που είναι τώρα η πυροσβεστική και έφτυνα προκλητικά μπροστά στα πόδια των φρουρών.
Αφού τους καταέφτυσα, σα να έφταιγαν αυτοί οι φουκαριάρηδες οι φαντάροι, κάποια στιγμή αντέδρασαν και με πήραν στο κυνήγι με τις ξιφολόγχες κι εγώ όπου φύγει φύγει. Για την ιστορία, στην Ατσική όλοι ψήφισαν «ναι» εκτός από δύο ηρωικά παιδιά, που τσατίστηκαν και ζήτησαν να τους δώσουν το ψηφοδέλτιο με το «όχι» και ψήφισαν φανερά «όχι». Αυτοί ήταν ο Γιώργος Καισάρειος και ο Δημήτρης Δασοπάτης. Τους αγαπώ και τους εκτιμώ από τότε απεριόριστα.

Θα τς τον μπουμπνίξεις;
Ένας Ατσικιώτης, ο Γιάννης, είχε κρυφό έρωτα με μια γειτόνισσά του την Ελένη (Τα ονόματα είναι φανταστικά για ευνόητους λόγους). Την παρακολουθούσε, τη γλυκοκοίταζε, αλλά δεν τολμούσε ο μαύρος να της εξομολογηθεί τον έρωτά του. Τη μέρα των εκλογών φύλαγε πότε θα βγει η γειτόνισσα η Ελένη να πάει να ψηφίσει και μόλις αυτή ξεμύτησε από το σπίτι, την πήρε στο κατόπι ακολουθώντας στα πενήντα μέτρα. Ο Γιάννης ήταν αριστερός. Στο δρόμο συνάντησε το Γιώργη, που πήγαινε να ψηφίσει και ήταν κι αυτός αριστερός. «Ε Γιαννιό, πας να τον μπουμπνίξεις;», του λέει ο Γιώργης κάπως συνομωτικά. Να σημειωθεί ότι η έκφραση αυτή είναι συνηθισμένη μεταξύ των αριστερών. Δηλαδή, πας να ρίξεις δυνατά, «να μπουμπουνίξεις το ψήφο;». «Μπουμπνίζω» στα λημνιά σημαίνει και κάνω…σεξ. Ο κακομοίρης ο Γιάννης που είχε στο μυαλό του μόνο την Ελένη, νόμισε ότι ο Γιώργης κατάλαβε το μυστικό του και του λέει: «Μα τι λες μπρε Γιώρεγ’ δε γκατάλαβα». «Να λέγω ότι σε βλέπω έτοιμο να τς τον μπουμπνίξεις». «Άκσε να σε πω Γιώρεγ’, φιλ’ φιλ’, αλλά να προσέχ’ς τα λόγια σ’, εγώ τν Ελέν’ τ’ σέβομαι, άκου να τς τον μπουμπνίξω, δεν αντρέπεσαι κομάτ;». «Μπρε συ, ποια Ελέν’ και κλαμάρες με τζαμπνίγ’ς, για τον ψήφο σε λέγω, α θα πας να τον μπουμπνίξεις». Κι ο φουκαράς ο Γιάννης έμεινε κόκκαλο.
Γκουντ γκουντ γούντμα, αλλά λίρα γιοκ
Στις εκλογές του 77 μιλούσε το κλιμάκιο των υποψηφίων βουλευτών της Νέας Δημοκρατίας στην πλατεία Ατσικής. Μέσα στο ακροατήριο ήταν και μια παρέα που ήταν στο τσακίρ κέφι και με διάθεση για πλάκα. Εκθείαζε λοιπόν κάποιος πολιτευτής τον Κωνσταντίνο Καραμανλή, όταν πετάχτηκε ένας απ’ την παρέα και λέει: «Γκουντ Καραμαλής, γκουντ γκουντ γκούντμα, αλλά λίρα γιοκ». Αυτοί που ήξεραν τη σημασία της φράσης έσκασαν στα γέλια. Ο υποψήφιος βουλευτής κόμπιασε για λίγο, προφανώς δεν κατάλαβε τι ακριβώς εννοούσε ο πολίτης και συνέχισε το λόγο του. Αυτή η φράση που είναι διαδεδομένη πολύ στη Λήμνο και λέγεται όταν κάποιος τα παρουσιάζει όλα καλά χωρίς όμως να πληρώνει, ή όταν κάποιος κάνει τη δουλειά του χωρίς να πληρώνει, έχει ιστορικό υπόβαθρο. Στον πρώτο παγκόσμιο πόλεμο οι σύμμαχοι Αγγλογάλλοι είχαν φέρει στη Λήμνο και μια σμηναρχία με πιλότους και αεροπλάνα της εποχής, κοντά στην Αλυκή. Οι πιλότοι έμειναν καιρό και όπως ήταν φυσικό υπήρξαν ερωτικές σχέσεις με κορίτσια της περιοχής. Άλλες σχέσεις ευλογούνταν από τον φτερωτό έρωτα, άλλες από τον παντοδύναμο μαμωνά, αφού οι Αγγλογάλλοι είχαν λίρες και οι καημένες οι Λημνιές ήταν φτωχές. Πήγε και μια, που προσδοκούσε χρήματα και ο Άγγλος κατά τη διάρκεια της… συνεύρεσης ήταν πολύ ευχαριστημένος και έλεγε συνεχώς: «Γκουντ, γκουντ, γκουντ». Όταν τελείωσε την …εργασία, προφανώς νόμιζε ότι η κοπέλα τον προτίμησε για την ομορφιά του και δεν της έδωσε τίποτα. Οπότε αυτή λέει: «Ούλο γκουντ γκουντ βόδαρε, γκουντ γκούντμα, αλλά λίρα γιοκ».

Ο Περίανδρος
Ο συχωρεμένος Περίανδρος Ξενοδοχειάρης έβγαινε για χρόνια βουλευτής Λέσβου με την ΕΡΕ του Κωνσταντίνου Καραμανλή. Είχε μεγάλους δεσμούς με τη Λήμνο, Εξέδιδε μάλιστα και εφημερίδα στη Λήμνο, που ήταν η «Νέα Λήμνος». Ο βουλευτής αυτός έταζε ότι ήθελε να ακούσει ο ψηφοφόρος και για χρόνια ήταν πολύ αγαπητός. Με τον καιρό όμως άρχισε να φθίνει η λάμψη του και στις αρχές της δεκαετίας του 60 υπήρχε συσσωρευμένη οργή εναντίον του. Στα Καμίνια του έβαλαν οδοφράγματα μέσα στο δρόμο και δεν τον άφηναν να περάσει και αφού τον παγίδευσαν του έριχναν άδεια βαρέλια από ένα ύψωμα και παρά λίγο να κομματιάσουν το ταξί που τον μετέφερε. Σε ένα άλλο χωριό, δεν είμαι βέβαιος σε ποιο γιατί υπάρχουν διιστάμενες πληροφορίες γι’ αυτό, του έδεσαν ένα γαιδαρο μέσα στην πλατεία που επρόκειτο να μιλήσει και οι συγχωριανοί εξαφανίστηκαν αφήνοντας το γάιδαρο να τον υποδεχτεί. Ο βουλευτής πέθανε ξαφνικά το 62, μέσα στην προεκλογική περίοδο, λέγεται δε ότι ο λόγος ήταν η κακή υποδοχή που του έκαναν στη Λήμνο, οπότε στενοχωρήθηκε ο άνθρωπος και έσκασε.

Οι Αγιοστρατίτες
Ο Αηστράτης έχει τη φήμη «δεξιού» νησιού και οι Λημνιοί δεν θεωρούν τους Αγιοστρατίτες ακριβώς αυτό που θα λέγαμε «αδέρφια». Στις εκλογές, όταν το ΠΑΣΟΚ ήταν στην παντοδυναμία του, το καράβι που μετέφερε εκλογείς έπιανε πρώτα Αηστράτη και μετά Λήμνο. Επειδή ακόμα τότε δεν υπήρχε το λιμάνι, οι Αγιοστρατίτες επιβιβάζονταν σε βάρκες που τους πήγαιναν από το καράβι στο λιμάνι. Τότε οι Λημνιοί πασοκατζήδες τους σκυλόβριζαν «δεξιούς», «ζητιάνους» και άλλα ευγενή και τους έραιναν με φραγκοδίφραγκα. Οι κακομοίρηδες οι Αγιοστρατίτες εκτός από το φόβο της βάρκας που μπαλατζάριζε είχαν να αντιμετωπίσουν και τη βροχή από τα φραγκοδίφραγκα, που έπεφταν στα κεφάλια τους. Ένας Αγιοστρατίτης μάζευε τα φραγκοδίφραγκα και φαίνεται ότι το βρήκε αρκετά προσοδοφόρο, οπότε προκαλούσε τους Λημνιούς για να ρίχνουν περισσότερα, λέγοντας: «Ε κωλολημνιοί εγώ είμαι δεξιός, ρίχτε κι άλλα φράγκα».

Ο πράσνος γάδαρος
Οι Καμινιώτες θεωρούνται παλληκάρια, κάπως ισχυρογνώμονες και δύσκαμπτοι, αλλά το λέει η καρδούλα τους. Στα Καμίνια υπήρχαν οι πιο πολλές φιλονικίες για τα κόμματα και μερικές φορές έπαιζαν και ξύλο, μέχρι σχετικά πρόσφατα. Στις εκλογές του 85 κάμποσοι πασοκατζήδες Καμινιώτες πήγαν και έβαψαν τη νύχτα με πράσινο σπρέϊ το γάιδαρο ενός πολύ επιφανούς μέλους της Νέας Δημοκρατίας. Το πρωί μαζεύτηκαν οι νεοδημοκράτες και σχολίαζαν με βδελυγμία την …ανόσια πράξη. Ο ιδιοκτήτης όμως του γαϊδάρου δεν φαινόταν να πολυστεναχωριέται. «Μα δεν αγανακτείς;» του είπε κάποιος. Οπότε αυτός του λέει: «Να σε πω γκμπάρε, δεν έναι άσκημος και πράσνος ο γάδαρος, αλλά ούλο τούτο με έδωκε μια ιδέα. Να, λέγω ότι θα ήνταν ακόμα πιο όμορφος άμα τον έβαφα μπλε. Τι λες και συ;»

Κι εγώ θα πάρω ντ τσάπα μ’
Στις εκλογές του 74 αμέσως μετά την πτώση της χούντας ήρθε να μιλήσει στην Ατσική ο υποψήφιος και μετέπειτα βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας Δούκας Καλογήρου. Εκθείαζε τον Καραμανλή και την προδικτατορική διακυβέρνησή του. Οπότε ο πατέρας μου, που δεν είχε και την καλύτερη εικόνα για τον Καραμανλή, είπε χαμηλόφωνα: «Ε τον δοκιμάσαμ και τον Καραμαλή». Ο Καλογήρου τον άκουσε, και ρώτησε τον πατέρα μου το όνομά του. «Είμαι ο Κώστας ο Τραγάρας, αργάτς» λέει ο πατέρας μου. «Άκου αγαπητέ Κώστα, εμένα δε με νοιάζει αν θα βγω βουλευτής, είμαι δικηγόρος, κι αν δεν βγω, τη Δευτέρα θα πάρω την τσάντα μου και θα πάω στο γραφείο μου» είπε ο Καλογήρου. Και του απάντησε ο πατέρας μου. «Να σε πω κυρ Δούκα, ο κάθα άθρωπος τ’ Δευτέρα θα παγ’ στη δλεια τ’, εσύ θα παρς ντ τσάντα σ’ να πας στο γραφείο σ’, εγώ θα πάρω ντ τσάπα μ’ να πάγω στο χωράφ, αλλά αυτό δε σημαίν’ μαθέ ότι θα λέμε σαχλαμάρες ο ένας στον άλλον, μεγάλ’ αθρώπ’ και να με ζμπαθάς». Το περιστατικό δεν είχε συνέχεια, ο Καλογήρου τελείωσε την ομιλία του και έφυγε. Σε λίγο πλησίασε τον πατέρα μου ο νωματάρχης της Ατσικής, ένας νεαρός σκληρός χουντικός που είχε θητεύσει και στην προεδρική φρουρά του δικτάτορα Παπαδόπουλου και του έδωσε συγχαρητήρια για το περιστατικό. Σημειωτέον ότι οι χουντικοί δεν έβλεπαν με καλό μάτι τον πρώτο καιρό τον Καραμανλή, αφού με τον ερχομό του έπεσε η χούντα. Ο πατέρας μου τα έχασε προς στιγμήν, αλλά κατάλαβε και λέει στο νωματάρχη: «Καπετάνιο με μπέρδεψες, πρωτ φορά μαθέ η αστυνομία με δίν’ συγχαρητήρια που αντιμίλ’σα σε δεξιό, αλλά ο θκόζιμ ο δρόμος δε σταυρών’ με το θκο σ’ κι άμα ήξερα π’ θα μ’ έδινες συγχαρητήρια δε θα μίλουμνα καθόλ».

Ο ζαμπαράς ο Αντρέας
Εκλογές του 89. Στην Καλλιόπη αρρώστησε ο παπάς και τον αναπλήρωνε ο παπάς παραδιπλανού χωριού. Γηραλέος, καλός άνθρωπος και πολύ δεξιός. Οι Καλλιοπίτες δεν φημίζονται και πολύ για τις δεξιές τους προτιμήσεις. Έκανε ο παπάς τη λειτουργία ωραία ωραία και τους έκανε κήρυγμα για το νόημα της θρησκευτικής γιορτής που τιμούσε η εκκλησία εκείνη την ημέρα. Και ξαφνικά τους αμολάει μια ρουκέτα που τους άφησε σύξυλους: «Και σεις Καλλιοπίτες αναθεματ’ζμέν’ πασοκατζήδες, το ανάθεμα μ’ να έχ’τε άμα ψηφίστε τον Αντρέα το ζαμπαρά κι όχ’ αυτόν το νοικοκύρ άθρωπο το Μητσοτάκ’».